Δίμηνη παράταση του νόμου Κατσέλη για την προστασία πρώτης κατοικίας

Στην παράταση της προστασίας για την πρώτη κατοικία μέσα από τον νόμο Κατσέλη προσανατολίζεται η κυβέρνηση, ως μεταβατικό στάδιο έως ότου συμφωνηθεί ένα μόνιμο πλαίσιο προστασίας με τους θεσμούς. Η παράταση, σύμφωνα με πληροφορίες, εξετάζεται να δοθεί για ένα δίμηνο, καθώς τόσο πιθανολογείται ότι θα χρειαστεί για να συμφωνηθεί η μορφή της προστασίας που θα καταλήξουν η κυβέρνηση σε συνεργασία με τους θεσμούς και τις τράπεζες.

Το υπουργείο Οικονομίας αναμένεται να διαμορφώσει την πρότασή του έως τις 15 Ιανουαρίου προκειμένου αυτή να αποσταλεί στους θεσμούς και να συζητηθεί στις 29 Ιανουαρίου, όταν δηλαδή θα επισκεφθούν την Αθήνα. Η πρόταση αυτή θα αφορά την προστασία της πρώτης κατοικίας που έχει αποκτηθεί μέσω δανεισμού είτε ο δανειολήπτης έχει καταφύγει στον νόμο Κατσέλη είτε όχι. Ειδικά γι’ αυτούς που προσφεύγουν στον νόμο Κατσέλη, το ζητούμενο είναι εάν θα διατηρηθεί η δικαστική προστασία της πρώτης κατοικίας ή αν ο δικαστής θα καταλήγει απλώς σε μια ρύθμιση για τον διακανονισμό των χρεών του οφειλέτη. Στην περίπτωση αυτή η κυβέρνηση εξετάζει τη χορήγηση επιδόματος στεγαστικού δανείου για όσους δανειολήπτες ρυθμίζουν τα χρέη τους αλλά δυσκολεύονται να αποπληρώσουν τη δόση του δανείου που αφορά την πρώτη τους κατοικία.

Ζητούμενο επίσης κατά τη διαπραγμάτευση με τους θεσμούς, αλλά και τις τράπεζες, είναι και η εμπορική αξία της πρώτης κατοικίας που θα προστατεύεται –εάν προκριθεί αυτό το μοντέλο–, καθώς τα σημερινά όρια με βάση τα οποία προστατεύεται η πρώτη κατοικία και τα οποία ξεκινούν από 180.000 (εμπορική αξία) και φθάνουν έως και 280.000 ευρώ για ζευγάρι με τρία παιδιά, θεωρούνται υπερβολικά γενναιόδωρα. Να σημειωθεί ότι οι τράπεζες έχουν προτείνει το όριο αυτό να περιοριστεί στις 100.000 ευρώ ανεξαρτήτως αριθμού παιδιών, ενώ οι θεσμοί από την πλευρά τους έχουν ταχθεί υπέρ της κατάργησης της προστασίας για την πρώτη κατοικία μέσω του νόμου Κατσέλη.

Μιλώντας χθες σε ημερίδα με θέμα «Εθνική στρατηγική για τους αστέγους» ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και υπουργός Οικονομίας και Ανάπτυξης, Γιάννης Δραγασάκης, υποστήριξε πως ο νόμος Κατσέλη υπήρξε ανάχωμα στην κρίση διότι προσέφερε δικαστική προστασία και λειτούργησε ως άμυνα στον κίνδυνο του πλειστηριασμού, αλλά, όπως συμπλήρωσε, δεν μπορεί να είναι εργαλείο κοινωνικής πολιτικής. Ο υπουργός Οικονομίας έκανε λόγο για «συνέχιση της προστασίας αυτής και μάλιστα σε μόνιμη βάση», αλλά και την ανάπτυξη μιας «ολοκληρωμένης πολιτικής για τη στέγη, που θα καλύψει το κενό στεγαστικής πολιτικής».

Στο πλαίσιο αυτό, η πολιτική της κυβέρνησης όπως την προσδιόρισε ο κ. Δραγασάκης θα βασίζεται σε δύο πυλώνες: α) Στη στήριξη όσων δεν έχουν στέγη μέσα από τη χορήγηση επιδόματος ενοικίου και β) Στη στήριξη όσων έχουν πάρει δάνειο μέσα από ένα επίδομα εξυπηρέτησης του δανείου τους. Σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομίας, το νέο πλαίσιο θα βασίζεται στην τριμερή χρηματοδότηση, δηλαδή την αποπληρωμή από την πλευρά του δανειολήπτη, στο «κούρεμα» ενός μέρους του δανείου από την πλευρά της τράπεζας και στη συνδρομή του κράτους, που θα καλύπτει ένα μέρος της δόσης για όσους έχουν ανάγκη. Σύμφωνα με πληροφορίες, μεταξύ των προτάσεων που εξετάζονται είναι η δικαστική ρύθμιση και των χρεών από στεγαστικό δάνειο μέσω του νόμου Κατσέλη και η παρέμβαση του κράτους να γίνεται εκ των υστέρων για όσους δεν είναι σε θέση να αποπληρώσουν τη δόση που τους επιδικάζει το δικαστήριο. Παράλληλα, εξετάζεται η επιδότηση όσων δεν είναι σε θέση να αποπληρώσουν τη δόση του στεγαστικού δανείου που έχουν πάρει για την αγορά πρώτης κατοικίας, ανεξαρτήτως εάν έχουν κάνει αίτηση για να ενταχθούν στον νόμο Κατσέλη ή έχουν απορριφθεί από το δικαστήριο για τυπικούς λόγους. Στην περίπτωση αυτή εξετάζεται να θεσμοθετηθεί ένα επίδομα στεγαστικού δανείου, το οποίο θα χορηγείται μέσω του υπουργείου Εργασίας, όπως θα χορηγείται το επίδομα ενοικίου, με βάση δηλαδή συγκεκριμένα κριτήρια εισοδήματος και περιουσίας. Τα σενάρια για την προστασία της πρώτης κατοικίας μέσω της δικαστικής οδού βρίσκουν αντίθετες τις τράπεζες, οι οποίες θεωρούν ότι η διατήρηση τέτοιου είδους ρυθμίσεων θα λειτουργήσει αποτρεπτικά για τις χορηγήσεις νέων δανείων για την αγορά πρώτης κατοικίας στο μέλλον. Οπως υποστηρίζουν αρμόδια στελέχη, όσοι επλήγησαν λόγω της οικονομικής κρίσης έχουν κάνει αίτηση ένταξης στον νόμο Κατσέλη και προστατεύονται ήδη επαρκώς. Να σημειωθεί ότι από τη θέσπισή του μέχρι και σήμερα στον νόμο Κατσέλη έχουν κάνει αίτηση υπαγωγής περίπου 200.000 δανειολήπτες και οι εκκρεμείς υποθέσεις με βάση τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία (στις 30/9/2018) ανέρχονται σε 135.639.