Επιθανάτια εμπειρία: Τι συμβαίνει όταν πεθαίνουμε;

Η μετάβαση στη μεταθανάτια ζωή γίνεται μέσα από το λευκό τούνελ που βλέπουν όλοι όσοι ισχυρίζονται πως έζησαν την επιθανάτια εμπειρία;

Όντως το σώμα μας κατά τη μετάβαση αιωρείται; Πρόκειται για ανεξήγητο φαινόμενο ή όλα είναι παιχνίδια του μυαλού;
Καθημερινά βομβαρδίζεσαι από τηλεοπτικές σειρές, προγράμματα με μεταφυσικά φαινόμενα και συζητήσεις περί επιθανάτιων εμπειριών, ενώ πιθανότατα κι εσύ ο ίδιος να είχες κάποια στιγμή στη ζωή σου περάσει μέσα από το φωτεινό λευκό τούνελ. Υπάρχει λογική εξήγηση;

Πώς είναι μια επιθανάτια εμπειρία;

Η πλειονότητα των περιγραφών των ατόμων που έζησαν μια επιθανάτια εμπειρία έχουν κοινά στοιχεία:

* Οι περισσότεροι αναφέρουν πως είδαν ένα τούνελ, μέσα από το οποίο έβγαινε μια λάμψη που συνεχώς τους προσέγγιζε.
* Κανένας, ωστόσο, δεν ένιωσε φόβο ή διστακτικότητα.
* Στο ταξίδι τους αυτό ορισμένοι συναντήθηκαν με αγαπημένα πρόσωπα που δεν βρίσκονται πλέον στη ζωή.
* ¶λλοι άκουσαν μια φωνή γλυκιά και ήρεμη να τους καλεί να πλησιάσουν προς τη φωτεινή πύλη.
* Αρκετοί επίσης ένιωσαν να αιωρούνται πάνω από το σώμα τους, βλέποντας τις προσπάθειες διάσωσής τους. Με λεπτομέρειες διηγούνται τις συζητήσεις των διασωστών σε τόπους τροχαίων ατυχημάτων ή τις υπερπροσπάθειες των γιατρών και νοσηλευτών πάνω από το χειρουργικό κρεβάτι για να τους επαναφέρουν στη ζωή.
* Κι όμως, στην πλειονότητά τους θεωρούν πως αυτή η μικρή γεύση της μετάβασης από τη ζωή στο θάνατο υπήρξε η πιο όμορφη εμπειρία που έχουν ζήσει και η οποία άλλαξε εκ βάθρων τον τρόπο σκέψης τους.

Υπάρχει λογική εξήγηση;

Ο Κέβιν Νέλσον, καθηγητής Νευρολογίας του Πανεπιστημίου του Κεντάκι, μελέτησε τις επιθανάτιες εμπειρίες για περισσότερα από 30 χρόνια, καταλήγοντας σε επιστημονικές ερμηνείες του φαινόμενου. Μια πιθανή εξήγηση μπορεί να είναι ο ύπνος και η κατάσταση ΡΕΜ στην οποία βρίσκεται κάποιος την ώρα που κοιμάται ή βρίσκεται σε κατάσταση ύπνωσης.

Σύμφωνα με τον καθηγητή, κάποιοι άνθρωποι είναι περισσότερο δεκτικοί σε επιθανάτιες εμπειρίες απ' ότι άλλοι, δεδομένου ότι πέφτουν πιο εύκολα σε υπνοπαράλυση, μια κατάσταση ΡΕΜ που χαρακτηρίζεται από προσωρινή παράλυση του σώματος και γρήγορη κίνηση του ματιού. Κατά την περίοδο ΡEM, η δραστηριότητα των νευρώνων του εγκεφάλου είναι παρόμοια με εκείνη που υπάρχει τις ώρες που είμαστε ξύπνιοι και γι' αυτό οι άνθρωποι που ξυπνούν από ύπνο ΡEM μπορούν να θυμηθούν τα όνειρά τους.

Η επιστημονική εξήγηση για...

... το φως στο τούνελ και τις συναντήσεις με νεκρούς:
Στη μελέτη του ο καθηγητής Νέλσον διαπίστωσε επίσης ότι οι περισσότεροι βίωσαν τις επιθανάτιες εμπειρίες μετά από λιποθυμία ή καρδιακό επεισόδιο. Το κοινό στοιχείο που συνδέει τις δύο περιπτώσεις είναι η προσωρινή διακοπή της ροής του αίματος προς τον εγκέφαλο, κάτι που μπορεί να προκαλέσει παραισθήσεις λόγω της ελλιπούς οξυγόνωσής του.

Το φως στην άκρη του τούνελ θα μπορούσε να προέλθει από δύο διαφορετικές πηγές: είτε το φως του χειρουργικού κρεβατιού είτε λόγω της μηχανιστικής αντίδρασης του αμφιβληστροειδούς, του οποίου οι νευρώνες λόγω έλλειψης οξυγόνου σταματούν τη λειτουργία τους, σχηματίζοντας έτσι την εικόνα/εντύπωση ενός σκοτεινού τούνελ που στην άκρη του υπάρχει φως.

... την κίνηση και την έλξη στην πύλη του «Παραδείσου»:
Αλλά αρκετοί από όσους έχουν βιώσει μεταθανάτιες εμπειρίες ισχυρίζονται ότι όχι μόνο έβλεπαν το τούνελ, αλλά περπατούσαν μέσα σε αυτό. Πώς γίνεται αυτό;

Η περιοχή του εγκεφάλου που συνδέεται με τις εξωσωματικές εμπειρίες βρίσκεται ακριβώς δίπλα στην περιοχή που είναι υπεύθυνη για την αίσθηση της κίνησης.

Κανονικά η περιοχή αυτή απενεργοποιείται κατά τη διάρκεια του ύπνου ΡEM, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις είναι δυνατό κατά τη διάρκεια της μετάβασης σε κατάσταση ύπνου ΡEM ο εγκέφαλος να λειτουργήσει κατά τρόπο ώστε ο άνθρωπος να βιώσει την αίσθηση της κίνησης.

.... αίσθημα της αιώρησης και αποκοπής ψυχής - σώματος:
Τα παραπάνω εξηγούν τα «οράματα» του λευκού φωτός και του τούνελ. Τι γίνεται όμως με τις εμπειρίες της αιώρησης ή της αίσθησης απώλειας ζωής;

Η εξήγηση είναι απλή. Σε πολλές περιπτώσεις κατά τη διάρκεια του ύπνου ΡΕΜ παρουσιάζεται υπνοπαράλυση. Όταν κάποιος βιώνει παράλυση ύπνου, έχει την εντύπωση ότι βλέπει όραμα ή όνειρο. Αυτό εξηγεί αρκετές περιγραφές ονείρων στα οποία το άτομο βρίσκεται ξαπλωμένο και ανίκανο να κινηθεί, ενώ η κατάσταση μπορεί να επιφέρει και υπναγωγικές παραισθήσεις.

Το αίσθημα της αιώρησης μπορεί επίσης να οφείλεται σε ανοξία στη δυσλειτουργία της παρεγκεφαλίδας. Η επιστημονική ομάδα ενός άλλου γιατρού, του Δρ Blanke, ανακάλυψε τυχαία ότι η αίσθηση της αιώρησης σχετίζεται με χημικές αντιδράσεις στον εγκέφαλο που δημιουργούν εμπειρία παραισθήσεων, που γίνεται αντιληπτή ως αληθινή από τον ασθενή. Κατά τη διάρκεια εξέτασης ασθενούς που υπεβλήθη σε τεχνητές ηλεκτρικές εκκενώσεις στον εγκέφαλο, αυτή ένιωσε να αιωρείται, λέγοντας στους γιατρούς πως έβλεπε το σώμα της από ψηλά. Όταν οι ηλεκτρικές εκκενώσεις σταμάτησαν, είπε πως επέστρεψε στο σώμα της. Η υπερλειτουργία ορισμένων αισθητήρων μέσα στον εγκέφαλο δηλαδή μπορεί να προκαλέσει τέτοια φαινόμενα.

... το συναίσθημα της γαλήνης και της ευτυχίας:
Τέλος, το συναίσθημα της ευτυχίας θα μπορούσε να εξηγηθεί από το σύστημα ανταμοιβής και επιβράβευσης του εγκεφάλου.

Κατά τη διάρκεια μεγάλων κρίσεων το σώμα απελευθερώνει χημικά που δημιουργούν την αίσθηση χαλάρωσης και ευεξίας.