Καστελόριζο: Το διπλωματικό παρασκήνιο μετά την επιδείνωση της κατάστασης

Με ένα παζλ 1.000 κομματιών για δυνατούς λύτες μοιάζει η κατάσταση των ελληνοτουρκικών σχέσεων που από την Τρίτη πέρασαν σε νέα φάση ταχείας επιδείνωσης λόγω της επιλογής του Ταγίπ Ερντογάν να προαναγγείλει με Navtex σεισμικές έρευνες από το πλοίο Oruc Reis σε τμήμα ελληνικής υφαλοκρηπίδας νότια του Καστελλόριζου.

Προσεκτικά μελετώντας, η Άγκυρα ανακοίνωσε ότι οι έρευνες θα γίνουν στο λεγόμενο τριεθνές, το τμήμα δηλαδή εκείνο της Ανατολικής Μεσογείου όπου συναντώνται οι Αποκλειστικές Οικονομικές Ζώνες της Ελλάδας, της Αιγύπτου και της Κύπρου. Τα όρια της ελληνικής και της κυπριακής ΑΟΖ αμφισβητούνται από την Τουρκία, η οποία τώρα επιχειρεί και εμπράκτως να δημιουργήσει τετελεσμένα και επιδιώκει να ενεργοποιήσει το λεγόμενο τουρκολιβυκό μνημόνιο για τις θαλάσσιες ζώνες. Άλλωστε η υποτιθέμενη περιοχή σεισμικών ερευνών του Oruc Reis περιλαμβάνει θαλάσσια τμήματα του μνημονίου που υπέγραψε ο Ταγίπ Ερντογάν με το ενεργούμενό του Φαγιέζ αλ Σαράζ. Μέχρι το πρωί της Πέμπτης, το ερευνητικό πλοίο Oruc Reis παραμένει αγκυροβολημένο στην Αττάλεια και φαίνεται ότι οι Τούρκοι θα μετρήσουν όλες τις παραμέτρους προτού αποφασίσουν την τελική τους κίνηση.

Δεν επαληθεύτηκε η δήθεν αλλαγή πορείας του τουρκικού στόλου

Σε συνέχεια της επίσκεψης του Γερμανού υπουργού Εξωτερικών Χάικο Μάας στην Αθήνα, το απόγευμα της Τρίτης η Άνγκελα Μέρκελ τηλεφώνησε στον Κυριάκο Μητσοτάκη για να συζητήσουν την κατάσταση και να αναζητήσουν τρόπους ώστε η ένταση που δημιουργεί η Τουρκία να μην πυροδοτήσει θερμό επεισόδιο.

Αμέσως μετά η Άνγκελα Μέρκελ τηλεφώνησε στον Ταγίπ Ερντογάν και παρ' ότι η τουρκική πλευρά ανακοίνωσε ότι η συνομιλία αφορούσε την Λιβύη και την Συρία, η αναπληρώτρια εκπρόσωπος της γερμανικής κυβέρνησης επιβεβαίωσε ότι το θέμα ήταν πραγματικά «η κατάσταση στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο».

Ενα δημοσίευμα της Bild με τίτλο «τα πολεμικά πλοία του Ερντογάν ήταν ήδη εν πλω - Η Μέρκελ σταματά στρατιωτική σύγκρουση μεταξύ Τούρκων και Ελλήνων» και η αναφορά της γερμανικής εφημερίδας ότι η μεσολαβητική πρωτοβουλία της Άνγκελα Μέρκελ είχε επιτυχία με αποτέλεσμα ο τουρκικός στόλος να αλλάξει πορεία, πλέοντας προς την αντίθετη κατεύθυνση με αποτέλεσμα να υποχωρήσουν οι εντάσεις δεν επιβεβαιώθηκε από την πραγματικότητα. Τα περίπου 20 τουρκικά πολεμικά πλοία που έχουν αποπλεύσει από τον ναύσταθμο του Ακσάζ παραμένουν σε διεθνή ύδατα κοντά στην ευρύτερη περιοχή, όπως αναπτυγμένα στο νότιο Αιγαίο και την ευρύτερη περιοχή του Καστελλόριζου βρίσκονται αρκετές μονάδες του ελληνικού Στόλου.

Η επικοινωνία Μητσοτάκη - Πούτιν

Μετά το τηλεφώνημα με την Άνγκελα Μέρκελ την Τρίτη, την Τετάρτη ο Κυριάκος Μητσοτάκης επικοινώνησε και με τον πρόεδρο της Ρωσίας Βλαντίμιρ Πούτιν. «Η τηλεφωνική επικοινωνία πραγματοποιήθηκε κατόπιν πρωτοβουλίας της ελληνικής πλευράς» αναφέρεται σε ανάρτηση της ρωσικής πρεσβείας στην Ελλάδα και μόνο στο τέλος της ανακοίνωσης σημειώνεται: «Συζητήθηκαν επίσης ορισμένα θέματα της περιφερειακής ατζέντας, συμπεριλαμβανομένης της διευθέτησης στη Λιβύη και της κατάστασης στην Ανατολική Μεσόγειο».

Ούτε λέξη δηλαδή από την πλευρά του Βλαντίμιρ Πούτιν για τις προαναγγελθείσες τουρκικές σεισμικές έρευνες, ούτε καν νύξη στην ανάγκη για σταθερότητα ή κάποια έκκληση προς την τουρκική πλευρά για αυτοσυγκράτηση. Σύμφωνα με δελτίο Τύπου από το γραφείο του Κυριάκου Μητσοτάκη στη διάρκεια της επικοινωνίας του πρωθυπουργού με τον Βλαντίμιρ Πούτιν «συζητήθηκαν οι διμερείς σχέσεις, η κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο και την ευρύτερη περιοχή και το ζήτημα της μετατροπής της Αγίας Σοφίας σε τζαμί, γεγονός που αποτελεί πρόκληση για όλο τον Ορθόδξο κόσμο».

Διπλωματικός πυρετός

Προσπαθώντας να ισχυροποιήσει τις θέσεις της Ελλάδας, ο υπουργός των Εξωτερικών Νίκος Δένδιας επικοινώνησε με τον Αιγύπτιο ομόλογό του Σάμεχ Σούκρι, αφού και το Κάιρο επηρεάζεται από πιθανές σεισμικές έρευνες του Oruc Reis, σε μια περιοχή όπου φτάνουν και τα όρια των θαλασσίων ζωνών της Αιγύπτου. Αλλωστε πριν από λίγες ημέρες το αιγυπτιακό κοινοβούλιο έδωσε το πράσινο φως για στρατιωτική επέμβαση στη Λιβύη αναλόγως των εξελίξεων στη Σύρτη και η εξέλιξη αυτή δεν ικανοποιεί στο παραμικρό την Τουρκία.

Αγωνία για την τοποθέτηση του προέδρου της Γαλλίας

Σήμερα επισκέπτεται το Παρίσι ο πρόεδρος της Κύπρου Νίκος Αναστασιάδης για συνάντηση βαρύνουσας σημασίας με τον πρόεδρο της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν. Οι κύριοι Μακρόν και Αναστασιάδης αναμένεται να προβούν σε κοινές δηλώσεις το μεσημέρι και στην Αθήνα αναμένουν με ενδιαφέρον τι θα πει ο πρόεδρος της Γαλλίας για την ένταση που προκαλεί η Τουρκία με την πρόθεσή της να ξεκινήσει σεισμικές έρευνες νοτίως του Καστελόριζου. Πριν την μετάβαση του προέδρου της Κύπρου στο Παρίσι, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επικοινώνησε με τον Νίκο Αναστασιάδη και συζήτησαν διεξοδικά την κατάσταση που διαμορφώνεται.

Τουρκικό Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας

Επί 2,5-3 ώρες συνεδρίαζε το μεσημέρι της Τετάρτης το τουρκικό συμβούλιο εθνικής ασφαλείας υπό την προεδρία του Ταγίπ Ερντογάν για να σχεδιαστούν τα επόμενα βήματα της Τουρκίας. Όπως ανακοινώθηκε, η Τουρκία θα υπερασπιστεί τα συμφέροντά της στην Ανατολική Μεσόγειο, συνεχίζοντας έρευνες και γεωτρήσεις.

Στην Αθήνα ο πρωθυπουργός αναμένεται να ενημερώσει τους πολιτικούς αρχηγούς των κοινοβουλευτικών κομμάτων ξεκινώντας από τον Αλέξη Τσίπρα στις 12:30 και συνεχίζοντας με την Φώφη Γεννηματά, πρόεδρο της τρίτης κοινοβουλευτικής δύναμης και στη συνέχεια τους Κυριάκο Βελόπουλο και Γιάνη Βαρουφάκη.

Οι ένοπλες δυνάμεις παραμένουν σε ετοιμότητα καθώς δύσκολα μπορεί να προβλεφθεί πώς θα διαμορφωθεί η επιχειρησιακή κατάσταση στη θάλασσα αλλά και οι κινήσεις των Τούρκων τις υπόλοιπες 11 ημέρες μέχρι τις 2 Αυγούστου, οπότε έχουν προαναγγείλει σεισμικές έρευνες νότια του Καστελλόριζου.