Σαν σήμερα: Πέθανε ο άνθρωπος που έγινε αφορμή για έναν Παγκόσμιο Πόλεμο

Ο Γκαβρίλο Πρίντσιπ έμεινε στην ιστορία ως ο άνθρωπος που έγινε αφορμή για το ξέσπασμα του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου με τη δολοφονία του διαδόχου του Αυστρο-Ουγγρικού θρόνου, Αρχιδούκα Φραγκίσκου Φερδινάνδου στο Σεράγεβο. Τα αίτια υπήρχαν, αλλά η πράξη του σερβοβοσνιακής καταγωγής Πριντσίπ, επίσπευσε τον πόλεμο ανάβοντας το φιτίλι του.

Γεννήθηκε στις 13 Ιουλίου του 1894 στη Βοσνία, που τότε ήταν υπό την κατοχή της Αυστρο-Ουγγαρίας. Οι γονείς του ήταν σερβικής καταγωγής αγρότες. Ο Γκαβρίλο Πριντσίπ από μικρός εντάχθηκε στη μυστική οργάνωση «Μλάντα Μπόσνα», μια οργάνωση μαθητών που ήταν αντίθετοι με την κατοχή των Αυστριακών. Στόχος της ήταν η απελευθέρωση των σλαβικών περιοχών και η δημιουργία μιας ενιαίας Γιουγκοσλαβίας.

Στα 18 του αποβλήθηκε από το σχολείο επειδή έλαβε μέρος σε αντικατοχική διαδήλωση. Έτσι μετακόμισε στο Βελιγράδι για να φοιτήσει σε άλλο σχολείο. Εκεί ήρθε σε επαφή με τη σερβική μυστική οργάνωση «Τσέρνα Ρούκα», Δεν έγινε μέλος της, αλλά προσπάθησε μέσω αυτής να πολεμήσει στον Α’ Βαλκανικό Πόλεμο, όπου όμως δεν τον δέχθηκαν λόγω της ασθενικής του κράσης.

Λίγο αργότερα γνωρίστηκε με έναν από τους ιδρυτές των «Τσέτνικς», τον Ζίβοζιν Ραφαήλοβιτς, της πιο γνωστής παραστρατιωτικής οργάνωσης [που ορκιζόταν πίστη στον βασιλιά και τη Σερβία. Η γνωριμία του τον οδήγησε σε στρατόπεδο της οργάνωσης όπου εκπαιδεύτηκε στη ρίψη χειροβομβίδων και στη χρήση όπλων.

Η «Μλάντα Μπόσνα» είχε την ευκαιρία για μια ηχηρή παρέμβαση κατά την επίσκεψη του Αρχιδούκα Φερδινάνδου στο Σεράγεβο, στις 28 Ιουνίου του 1914. Ο Πριντσίπ και οι σύντροφοι του ήταν αποφασισμένοι να τους σκοτώσουν και να μετατρέψουν εαυτούς σε ήρωες.

Μόλις η βασιλική πομπή εμφανίστηκε στον κεντρικό δρόμο της πόλης, ένας 19χρονος από την ομάδα του Πριντσιπ έριξε μια χειροβομβίδα, η οποία χτύπησε στην άμαξα του διαδόχου και εξερράγη σε διπλανό όχημα. Λίγο αργότερα, ο Πριντσιπ κρατώντας ένα 9αρι πιστόλι, πυροβόλησε και σκότωσε τον διάδοχο και την σύζυγό του.

Η Αυστρο-Ουγγαρία θεώρησε τη Σερβία υπεύθυνη για τη δολοφονία τους και κήρυξε πόλεμο στις 28 Ιουλίου του 1914. Στον πόλεμο που ακολούθησε ενεπλάκησαν όλες οι ευρωπαϊκές δυνάμεις καθώς και οι ΗΠΑ, με αποτέλεσμα μια γενικευμένη σύγκρουση που έμεινε στην ιστορία ως Μεγάλος Πόλεμος αρχικά και αργότερα Α’ Παγκόσμιος Πόλεμος.

Ο Πριντσίπ συνελήφθη και ισχυρίστηκε πως δεν είχε σκοπό να σκοτώσει τη σύζυγο του Αρχιδούκα, αλλά τον στρατιωτικό διοικητή της Βοσνίας. Στη δίκη του αναφώνησε «Είμαι Γιουγκοσλάβος εθνικιστής και σκοπεύω στην ενοποίηση όλων των Γιουγκοσλάβων, κάτω από οποιασδήποτε μορφής κράτος, αρκεί να είναι ελεύθερο από την Αυστρία». Καταδικάστηκε σε κάθειρξη 20 ετών, στην ανώτερη ποινή για κάποιον που δεν είχε κλείσει ακόμα τα 20.

Πέθανε στις 28 Απριλίου του 1918 από φυματίωση στις φυλακές της Βοημίας. Ο Α’ Παγκόσμιος Πόλεμος έλαβε τέλος σχεδόν επτά μήνες αργότερα.