Toυρκία: Τι «φέρνει» η χειρότερη ήττα Ερντογάν εδώ και δεκαετίες

Το κύριο κόμμα της αντιπολίτευσης κέρδισε την Κωνσταντινούπολη και την Άγκυρα στις τοπικές εκλογές που διεξήχθησαν στην Τουρκία, οδηγώντας τον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και το Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (ΑΚΚ) στη μεγαλύτερη ήττα εδώ και τουλάχιστον δύο δεκαετίες.

Οι Τούρκοι ψηφοφόροι κατάφεραν στον πρόεδρο Ταγίπ Ερντογάν και το κόμμα του το μεγαλύτερο εκλογικό πλήγμα μέχρι σήμερα στις τοπικές κάλπες της Κυριακής (31/3) που επαναβεβαίωσαν την αντιπολίτευση ως πολιτική δύναμη και ενίσχυσαν τον δήμαρχο της Κωνσταντινούπολης Εκρεμ Ιμάμογλου ως τον μοναδικό υπολογίσιμο αντίπαλο του προέδρου.

Με καταμετρημένες τις περισσότερες ψήφους, ο Ιμάμογλου προηγήθηκε κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες στην κούρσα για τη δημαρχία στην Κωνσταντινούπολης, τη μεγαλύτερη πόλη της Τουρκίας, ενώ το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα (CHP) διατήρησε την Άγκυρα και κέρδισε άλλες 15 δημαρχιακές έδρες σε πόλεις σε εθνικό επίπεδο.

Σηματοδότησε τη χειρότερη ήττα για τον Ερντογάν και το Κόμμα ΑΚΡ σε περισσότερες από δύο δεκαετίες εξουσίας και θα μπορούσε να σηματοδοτήσει μια αλλαγή στο διχασμένο πολιτικό τοπίο της χώρας. Ο Ερντογάν το χαρακτήρισε «σημείο καμπής» σε μια μεταμεσονύκτια ομιλία.

Ο Ερντογάν, ο οποίος τη δεκαετία του 1990 ήταν επίσης δήμαρχος της γενέτειράς του Κωνσταντινούπολης, είχε κάνει σκληρή προεκλογική εκστρατεία ενόψει των δημοτικών εκλογών, τις οποίες οι αναλυτές περιέγραψαν ως τεστ της υποστήριξής του όσο και της αντοχής της αντιπολίτευσης.

Απευθυνόμενος στα πλήθη που συγκεντρώθηκαν στα κεντρικά γραφεία του AKP στην Άγκυρα, την πρωτεύουσα, ο Ερντογάν παραδέχτηκε ότι η συμμαχία του «έχασε στήριξη» σε όλη τη χώρα και θα λάβει μέτρα για να απαντήσει στο μήνυμα των ψηφοφόρων. «Αν κάναμε λάθος, θα το διορθώσουμε» τα επόμενα χρόνια, είπε. «Αν λείπει κάτι, θα το ολοκληρώσουμε».

«Αυτή δεν είναι παρά μόνο η αρχή!»

«Αυτή δεν είναι παρά μόνο η αρχή!»: μπροστά στην έδρα του δήμου της Κωνσταντινούπολης, μέγα πλήθος γιόρτασε χθες βράδυ την επανεκλογή του αντιπολιτευόμενου δημάρχου Εκρέμ Ιμάμογλου, πολύ προβεβλημένης από τουρκικά και δυτικά ΜΜΕ μορφής του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP).

Μπροστά στη θάλασσα από κόκκινες σημαίες της Τουρκίας και οπαδούς του σε αγαλλίαση, ο δήμαρχος που κατάφερε νέα ήττα στον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν εμφανίστηκε επί σκηνής με λευκό πουκάμισο, τη στολή μάχης του.

«Όσοι δεν καταλαβαίνουν το μήνυμα του έθνους θα χάσουν τελικά», είπε ο 53χρονος Ιμάμογλου, σε χιλιάδες χαρούμενους υποστηρικτές. «Απόψε, 16 εκατομμύρια πολίτες της Κωνσταντινούπολης έστειλαν ένα μήνυμα τόσο στους αντιπάλους μας όσο και στον πρόεδρο», είπε ο πρώην επιχειρηματίας, ο οποίος μπήκε στην πολιτική το 2008 και τώρα φέρεται ευρέως ως πιθανός διεκδικητής της προεδρίας.

«Κερδίσαμε τις εκλογές!» διαβεβαίωσε νωρίτερα, χωρίς να περιμένει τα επίσημα αποτελέσματα, που πάντως άφηναν να εννοηθεί από νωρίς το βράδυ πως το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) όδευε σε πανωλεθρία. Νεαροί στο πλήθος είχαν ανάψει τους φακούς των κινητών τηλεφώνων τους και καπνογόνα, όπως συνηθίζουν οι οπαδοί σε ποδοσφαιρικούς αγώνες.

Η νίκη είναι διπλή για τον δήμαρχο Ιμάμογλου καθώς όχι μόνο διατηρεί το αξίωμα που κέρδισε έπειτα από σκληρή μάχη το 2019, αλλά κατάφερε θεαματικό χαστούκι στον πρόεδρο Ερντογάν, που είχε αφιερώσει μεγάλο μέρος της ενέργειάς του τελευταία για να υποστηρίξει τον υποψήφιο της ισλαμοσυντηρητικής παράταξής του, τον μηχανικό και πρώην υπουργό Περιβάλλοντος Μουράτ Κουρούμ, 47 ετών, που διεκδίκησε το αξίωμα για πρώτη φορά.

Ο Ερντογάν και το κόμμα του πήγαν χειρότερα από ό,τι προέβλεπαν οι δημοσκοπήσεις λόγω της ραγδαίας αύξησης του πληθωρισμού, των δυσαρεστημένων Ισλαμιστών ψηφοφόρων και της ισχύος του Ιμάμογλου πέρα από την κοσμική βάση του CHP στην Κωνσταντινούπολη, είπαν οι αναλυτές.

«Άνοιξαν τα μάτια» των Τούρκων;

Όταν έγινε σαφές το αποτέλεσμα στους δρόμους της μεγαλούπολης, στη μια και στην άλλη πλευρά, ακούγονταν ασταμάτητα κόρνες αυτοκινήτων και κραυγών χαράς. «Η Τουρκία είναι λαϊκή και θα παραμείνει», φώναζαν συγκεντρωμένοι, «Ερντογάν, παραιτήσου!» πλειοδοτούσαν άλλοι, αν και τους επανέφερε στην τάξη ο νικητής της αναμέτρησης στην Κωνσταντινούπολη, που τους κάλεσε να μην αποδοκιμάζουν τον αρχηγό του κράτους.

«Αυτή δεν είναι παρά μόνο η αρχή», έλεγε η Έγκε Έρσοζ, 19 ετών, στην πλατεία μπροστά στο δημαρχείο. Αυτή «είναι η πρώτη φορά που το AKP χάνει τόσο. Άνοιξαν τα μάτια των Τούρκων και ψήφισαν τους υποψήφιους που σκέφτονται πρώτα την οικονομία, την παιδεία και το μέλλον της νεολαίας», έκρινε.

«Η νίκη ήρθε λίγο αργά, αλλά καταφέραμε αποφασιστικό χτύπημα στο AKP και ελπίζω πως θα το δούμε να χάνει εντελώς την εξουσία», πρόσθεσε η νεαρή. Για την Αρζού Ούλοτζακ, 47 χρονιών, ήταν «η οργή του πληθυσμού εξαιτίας της χειροτέρευσης των οικονομικών συνθηκών» αυτή που οδήγησε στην ήττα της κυβερνητικής παράταξης.

«Κάθε μέρα, οι τιμές ανεβαίνουν, ο κόσμος βρίσκεται σε απελπιστική κατάσταση», εξήγησε. Για την Εσρά Παλάσογλου, άλλη υποστηρίκτρια της αντιπολίτευσης, πλέον στην Τουρκία «ο κόσμος αφυπνίστηκε» και «αυτή είναι η δημοκρατία». «Με μαντίλα, χωρίς μαντίλα, δεξιοί, αριστεροί, όλοι ξύπνησαν κι έδωσαν ένα μάθημα στον Ερντογάν», κατέληξε.