Ενοίκια: Έρχονται εξώσεις χωρίς δικαστήριο ‑ Πώς προστατεύονται ενοικιαστές και ιδιοκτήτες

Μία νέα, ταχύτερη διαδικασία για τις εξώσεις τίθεται σε ισχύ από το 2026, ικανοποιώντας ένα πάγιο αίτημα των ιδιοκτητών ακινήτων, ενώ παράλληλα διασφαλίζει εξάμηνη προστασία για τους ενοικιαστές. Η ρύθμιση, που ενσωματώνεται στο άρθρο 72 του νομοσχεδίου για τον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, αναμένεται να αλλάξει το τοπίο στις μισθωτικές σχέσεις.

Αποκαθίσταται μια διαχρονική αδικία

Η ΠΟΜΙΔΑ (Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων) χαιρετίζει τη νέα διάταξη, χαρακτηρίζοντάς την ως αποκατάσταση μιας διαχρονικής αδικίας εις βάρος των ιδιοκτητών. Όπως τονίζει, η ρύθμιση καθιστά πλέον εφικτή την έκδοση «Διαταγής Απόδοσης Μισθίου» σε περιπτώσεις λήξης της μίσθωσης. Αυτό σημαίνει πως δεν θα απαιτείται πλέον η μακρόχρονη και δαπανηρή διαδικασία της αγωγής, προσφέροντας στους ιδιοκτήτες ένα αποτελεσματικό εργαλείο για την άμεση ανάκτηση των ακινήτων τους.

Προστατευτικές δικλείδες για τους ενοικιαστές

Παρά τις επικρίσεις, η ΠΟΜΙΔΑ υπογραμμίζει πως η νέα διαδικασία δεν είναι αυθαίρετη ούτε στρέφεται κατά των ενοικιαστών. Αντιθέτως, προβλέπει σαφείς και προστατευτικές προθεσμίες:

• Εξώδικη πρόσκληση τρεις μήνες πριν τη λήξη της μίσθωσης.
• Αναμονή δύο μηνών για την εκτέλεση της διαταγής.
• Δυνατότητα άσκησης ανακοπής και ασφαλιστικών μέτρων από τον ενοικιαστή.
• Συνολικά, ο ενοικιαστής διαθέτει τουλάχιστον έξι μήνες για να αποχωρήσει από το ακίνητο, εξασφαλίζοντας επαρκή χρόνο για την εύρεση νέας κατοικίας

Πότε εφαρμόζεται η νέα ρύθμιση

Η νέα διαδικασία εφαρμόζεται μόνο όταν έχει λήξει η μίσθωση, όπως αυτή προβλέπεται από το συμβόλαιο, την τελευταία ηλεκτρονική δήλωση στην ΑΑΔΕ, ή από τον νόμο (τρία έτη ελάχιστης διάρκειας για συμβάσεις μετά την 1.4.2014). Για τις παλαιές μισθώσεις αορίστου χρόνου, απαιτείται προηγουμένως εξώδικη πρόσκληση.

Από το 2026, την έκδοση των διαταγών θα αναλαμβάνουν ειδικά πιστοποιημένοι δικηγόροι, οι οποίοι θα ορίζονται απρόσωπα μέσω καταλόγου του οικείου δικηγορικού συλλόγου. Η αίτηση και τα συνοδευτικά έγγραφα θα ελέγχονται εξονυχιστικά και, εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις, θα εκδίδεται η διαταγή, η οποία θα εκτελείται μόλις μετά την πάροδο δύο μηνών. Ο ενοικιαστής διατηρεί το δικαίωμα να ασκήσει ένδικα μέσα εφόσον έχει βάσιμο λόγο.

Ενίσχυση εμπιστοσύνης και διάθεση κλειστών ακινήτων

Η ΠΟΜΙΔΑ ξεκαθαρίζει πως η νέα ρύθμιση δεν εξομοιώνει όσους πληρώνουν με τους κακοπληρωτές, ούτε καταργεί τις προστατευτικές προθεσμίες. Αντιθέτως, διευκολύνει την απόδοση ακινήτων όταν λήξει η συμφωνημένη διάρκεια και ενισχύει την εμπιστοσύνη στις μισθώσεις.

Τονίζεται επίσης πως η απουσία ενός τέτοιου εργαλείου αποθάρρυνε πολλούς ιδιοκτήτες να διαθέσουν τα ακίνητά τους στην αγορά. Με τη νέα διαδικασία, αναμένεται να επιστρέψουν στην κυκλοφορία περισσότερα κλειστά διαμερίσματα και καταστήματα, κάτι που μακροπρόθεσμα θα ωφελήσει και τους ενοικιαστές μέσω της αύξησης της προσφοράς. Επιπλέον, η νέα διαταγή δεν επιτρέπει πρόωρη καταγγελία μίσθωσης για λόγους όπως η ιδιοκατοίκηση ή η πώληση, καθώς η προστασία της τριετούς ελάχιστης διάρκειας διατηρείται.