Frank Serpico: Ο αστυνομικός που πλήρωσε ακριβά την τιμιότητά του και έγινε θρύλος

Η ιστορία του Frank Serpico μοιάζει βγαλμένη από κινηματογραφικό σενάριο, αλλά ήταν απολύτως πραγματική. Στις 3 Φεβρουαρίου 1971, ο αστυνομικός της Νέας Υόρκης πυροβολήθηκε στο πρόσωπο κατά τη διάρκεια επιχείρησης για ναρκωτικά στο Brooklyn. Το γεγονός αυτό δεν ήταν απλώς ένα ακόμη περιστατικό βίας. Ήταν το αποκορύφωμα μιας σύγκρουσης με ένα βαθιά διεφθαρμένο σύστημα, το οποίο ο Serpico είχε τολμήσει να αποκαλύψει.

Γιος Ιταλών μεταναστών, μπήκε στο NYPD το 1959 με όραμα να υπηρετήσει την κοινωνία. Λίγα χρόνια αργότερα, ως αστυνομικός με πολιτικά, ήρθε αντιμέτωπος με μια πραγματικότητα που τον σόκαρε. Η διαφθορά ήταν καθημερινότητα. Χρήματα από παράνομα στοιχήματα, «δώρα» και ποσοστά κυκλοφορούσαν ανοιχτά, με ανώτερους αξιωματικούς να γνωρίζουν και να ωφελούνται. Ένας αστυνομικός μπορούσε να βγάζει επιπλέον εκατοντάδες δολάρια τον μήνα, αρκεί να έκανε τα στραβά μάτια.

Το 1967, ο Serpico αποφάσισε να μιλήσει. Αντί για στήριξη, δέχτηκε απειλές, εκφοβισμό και απομόνωση. Στο πλευρό του στάθηκε ο David Durk, επίσης αστυνομικός, με εντελώς διαφορετικό προφίλ αλλά κοινή ανάγκη για δικαιοσύνη. Όταν οι εσωτερικές καταγγελίες δεν έφεραν αποτέλεσμα, κατέφυγαν στον Τύπο. Το 1970, οι αποκαλύψεις στην εφημερίδα New York Times συγκλόνισαν την πόλη και οδήγησαν στη σύσταση της Knapp Commission.

Παρότι είχε ήδη εκτεθεί, ο Serpico παρέμενε ενεργός αστυνομικός. Λίγους μήνες αργότερα, πυροβολήθηκε σε επιχείρηση, ενώ –σύμφωνα με μαρτυρίες– οι συνάδελφοί του τον άφησαν αιμόφυρτο, χωρίς να καλέσουν άμεσα βοήθεια. Επιβίωσε, αλλά με μόνιμες βλάβες. Παρ’ όλα αυτά, κατέθεσε δημόσια στην επιτροπή, ζητώντας μια αστυνομία όπου «ο ανέντιμος θα φοβάται τον έντιμο και όχι το αντίστροφο».

Οι έρευνες αποκάλυψαν ότι η διαφθορά δεν ήταν μεμονωμένη. Υπήρχαν οι λεγόμενοι «grass-eaters», που δέχονταν μικροδωροδοκίες, και οι «meat-eaters», μια μικρή αλλά επικίνδυνη μειοψηφία που κέρδιζε χιλιάδες δολάρια από σοβαρά εγκλήματα. Το αφήγημα των «λίγων κακών μήλων» κατέρρευσε.

Η ιστορία του Serpico πέρασε στην ποπ κουλτούρα με την ταινία Serpico, με τον Al Pacino στον πρωταγωνιστικό ρόλο. Ο ίδιος αποχώρησε από το σώμα το 1972 και έζησε μακριά από τα φώτα. Όμως το μήνυμά του έμεινε. Η ακεραιότητα έχει κόστος. Και μερικές φορές, αλλάζει την ιστορία.