Μοχάμαντ‑Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ: Ποιος είναι ο σκληροπυρηνικός πρόεδρος του κοινοβουλίου του Ιράν

Το υψηλόβαθμο πρόσωπο στη Τεχεράνη, στο οποίο αναφέρθηκε ο Ντόναλντ Τραμπ και με το οποίο συνομιλούν οι Αμερικανοί για τον τερματισμό του πολέμου, φέρεται να είναι ο Μοχάμαντ-Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ. Ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου διαψεύδει κατηγορηματικά τον δίαυλο επικοινωνίας με τις ΗΠΑ.

1/ Iranian people demand complete and remorseful punishment of the aggressors.
All Irainan officials stand firmly behind their supreme leader and people until this goal is achieved.

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

— محمدباقر قالیباف | MB Ghalibaf (@mb_ghalibaf) March 23, 2026

Ωστόσο η πραγματικότητα είναι ότι μετά την δολοφονία του υπ’ αριθμόν δύο του ιρανικού καθεστώτος, Αλί Λαριτζανί ο Γκαλιμπάφ αναβαθμίστηκε και πιθανολογείται ότι είναι ο άνθρωπος που κινεί τα νήματα στη Τεχεράνη.

Ο Γκαλιμπάφ εδώ και χρόνια θεωρούνταν προστατευόμενος του Αλί Χαμενεΐ και ο εξ απορρήτων συνεργάτης του γιου του Μοτζτάμπα Χαμενεΐ ο οποίος έχει αναλάβει τη θέση του ανώτατου ηγέτη.

Ο 64χρονος πολιτικός είναι φανατικός υποστηρικτής του ιρανικού κατεστημένου εδώ και περίπου τρεις δεκαετίες και μία από τις πιο εξέχουσες προσωπικότητες της Ισλαμικής Δημοκρατίας που δεν ανήκει στις τάξεις των σιιτών κληρικών.

Η απειλή πραξικοπήματος

Γεννημένος το 1961 στη βορειοανατολική πόλη Τορκάμπε, τα πρώτα χρόνια της ζωής του Καλιμπάφ διαμορφώθηκαν εν μέρει από τις διαλέξεις που παρακολουθούσε σε τζαμιά ως έφηβος, σύμφωνα με ιρανικά μέσα ενημέρωσης, την εποχή που προετοιμαζόταν η Ισλαμική Επανάσταση του 1979.

Όταν το Ιράκ εισέβαλε στο Ιράν λίγους μήνες μετά την ανατροπή του σάχη, εντάχθηκε στους Φρουρούς της Επανάστασης, μια νέα στρατιωτική μονάδα αφιερωμένη στην υπεράσπιση του νέου ισλαμικού συστήματος της χώρας, και μέσα σε τρία χρόνια ανέβηκε στο βαθμό του στρατηγού. Από τότε φέρεται να είχε αναπτύξει προσωπική σχέση με τον δολοφονημένο στρατηγό και επικεφαλής της Δύναμης Κουντς των Φρουρών της Επανάστασης, Κασέμ Σολεϊμανί.

Μετά το τέλος του πολέμου, πήρε άδεια στρατιωτικού πιλότου και τελικά έγινε επικεφαλής της αεροδιαστημικής μονάδας των Φρουρών της Επανάστασης. Ενώ υπηρετούσε στους Φρουρούς, έλαβε μέρος σε μια αιματηρή καταστολή εναντίον φοιτητών το 1999 και μαζί με άλλους διοικητές υπέγραψε μια επιστολή προς τον μεταρρυθμιστή πρόεδρο, Μοχάμαντ Χαταμί, με την οποία απειλούσαν να τον ανατρέψουν εάν δεν σταματούσε τις διαμαρτυρίες.

Πληθαίνουν οι δηλώσεις

Ενώ ο γιος και διάδοχος του δολοφονημένου ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, δεν έχει εμφανιστεί δημόσια και έχει εκδώσει μόλις τρεις γραπτές δηλώσεις, ο Γκαλιμπάφ δημοσιεύει τακτικά αναρτήσεις στο X και δίνει πολλές συνεντεύξεις.

«Βρισκόμαστε σε έναν άνισο πόλεμο, με ασύμμετρη διάταξη, πρέπει να κάνουμε κάτι και να χρησιμοποιήσουμε εξοπλισμό με τη δική μας κουλτούρα, σχεδιασμό και δημιουργικότητα», δήλωσε στην ιρανική τηλεόραση την Τετάρτη.

Σε μια ανάρτηση στο X, πρόσθεσε ότι μετά τις επιθέσεις στις ιρανικές ενεργειακές υποδομές, «ισχύει η αρχή του «οφθαλμόν αντί οφθαλμού» και έχει ξεκινήσει ένα νέο επίπεδο αντιπαράθεσης».

Ωστόσο, πιθανώς έχοντας επίγνωση της απειλής για τη δική του ασφάλεια, δεν εμφανίστηκε δημόσια, σε αντίθεση με τον Αλί Λαριτζάνι, στις φιλοκυβερνητικές συγκεντρώσεις την Παρασκευή 13 Μαρτίου προς υποστήριξη του παλαιστινιακού αγώνα. Ο Λαριτζάνι σκοτώθηκε σε ισραηλινή αεροπορική επιδρομή την περασμένη Δευτέρα 16 Μαρτίου.

Εξαιρετικά φιλόδοξος

Η πολυετής εμπειρία του Γκαλιμπάφ, που καλύπτει τόσο τη στρατιωτική όσο και την πολιτική ζωή, τον έχει οδηγήσει να υπηρετήσει ως διοικητής του αεροδιαστημικού σώματος των Φρουρών της Επανάστασης, αρχηγός της αστυνομίας της Τεχεράνης, δήμαρχος της Τεχεράνης και τώρα πρόεδρος του κοινοβουλίου.

Γνωστός για την έντονη φιλοδοξία του, έχει θέσει υποψηφιότητα για την προεδρία του Ιράν σε πολλές περιπτώσεις, αλλά δεν έχει επιτύχει ποτέ, με πιο αξιοσημείωτη την περίπτωση του 2005, όταν την προεδρία ανέλαβε ο υπερσυντηρητικός Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ, ο οποίος ήταν ελάχιστα γνωστός εκείνη την εποχή.

Ο Γκαλιμπάφ, ο οποίος είναι πιστοποιημένος πιλότος, είναι γνωστός για το ότι καυχιέται ότι είναι ικανός να πιλοτάρει αεροσκάφη τύπου τζάμπο τζετ.

Ο Φαρζάν Σαμπέτ, ανώτερος ερευνητής στο Ινστιτούτο Μεταπτυχιακών Σπουδών της Γενεύης, δήλωσε ότι μετά τη δολοφονία του Λαριτζάνι, ο Γκαλιμπάφ ήταν το «πρόσωπο που πιθανότατα επιβλέπει τις πολεμικές επιχειρήσεις και τη στρατηγική».

«Είναι πρόεδρος του κοινοβουλίου, πρώην ανώτερος διοικητής του Σώματος των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) και διαθέτει ισχυρούς δεσμούς μεταξύ των διαφόρων παρατάξεων και των θεσμικών οργάνων, γεγονός που τον τοποθετεί σε πλεονεκτική θέση για να αναλάβει αυτόν τον ρόλο», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο.

«Πολύ ευνοϊκή θέση»

Ο Γκαλιμπάφ πολέμησε στον πόλεμο Ιράν-Ιράκ (1980-1988) και ανέβηκε γρήγορα στην ιεραρχία. Έφτασε στα ανώτερα κλιμάκια του στρατιωτικού κατεστημένου στα τέλη της δεκαετίας του 1990. Στη συνέχεια ορίστηκε διοικητής της εθνικής αστυνομίας το 1999, με φόντο τις άνευ προηγουμένου φοιτητικές διαμαρτυρίες.

Επιδίωκε από καιρό την προεδρία, και έθεσε υποψηφιότητα στις εκλογές το 2005, το 2013 και το 2024, ενώ μπήκε για λίγο στον προεκλογικό αγώνα του 2017 πριν αποσυρθεί υπέρ ενός άλλου συντηρητικού υποψηφίου. Η καλύτερη επίδοσή του σημειώθηκε το 2013, όταν τερμάτισε δεύτερος.

Μετά την ήττα στις προεδρικές εκλογές του 2005, εξελέγη δήμαρχος της Τεχεράνης.
Κατά τη διάρκεια των 12 ετών της θητείας του ως δήμαρχος, οι υποστηρικτές του επαίνεσαν την τεχνοκρατική του προσέγγιση και την έμφαση που έδινε στη διαχείριση των αστικών υποθέσεων, ενώ οι επικριτές του ανέφεραν καταγγελίες για οικονομική διαφθορά.

Οργανώσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα έχουν κατηγορήσει τον Γκαλιμπάφ ότι, στα διάφορα αξιώματά του, διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στην καταστολή διαδηλώσεων, από τις φοιτητικές διαμαρτυρίες του 1999 έως το «Πράσινο Κίνημα» του 2009 που ξέσπασε μετά από αμφισβητούμενες εκλογές, και μέχρι τις πανεθνικές διαδηλώσεις που κορυφώθηκαν τον Ιανουάριο του 2026.

Ο Γκαλιμπάφ εξελέγη πρόεδρος του κοινοβουλίου το 2020, υποστηρίζοντας κατά καιρούς οικονομικές μεταρρυθμίσεις και ισχυρότερη κοινοβουλευτική εποπτεία, παραμένοντας παράλληλα ευθυγραμμισμένος με τους βασικούς θεσμούς της Ισλαμικής Δημοκρατίας.

«Ο ισχυρότερος άνδρας του Ιράν είναι πιθανώς πλέον ο Γκαλιμπάφ», δήλωσε ο Αράς Αζίζι, λέκτορας στο Πανεπιστήμιο Γέιλ, περιγράφοντάς τον ως «μια σπάνια προσωπικότητα, το χαρτοφυλάκιο της οποίας καλύπτει λειτουργίες του καθεστώτος στους τομείς του στρατού, της ασφάλειας και της πολιτικής». «Είναι γνωστό ότι διευθύνει τώρα την πολεμική προσπάθεια», είπε ο Αζίζι.