Η τεχνητή νοημοσύνη φιμώνει τις γυναίκες που έχουν δημόσιο λόγο: Κάνει την κακοποίηση ευκολότερη και πιο επιζήμια

Η ραγδαία εξέλιξη της Τεχνητής Νοημοσύνης και η εργαλειοποίησή της σε ψηφιακές επιθέσεις λειτουργούν πλέον ως ένας μηχανισμός συστηματικής εξόντωσης και σιωπής των γυναικών με δημόσιο λόγο. Αυτό είναι το κεντρικό συμπέρασμα της νέας έκθεσης του ειδικού τμήματος του ΟΗΕ για τα δικαιώματα των γυναικών.

Η μελέτη, με τίτλο «Tipping Point: Online Violence Impacts, Manifestations and Redress in the AI Age», αποτελεί προϊόν συνεργασίας με το City St George’s του Λονδίνου. Καθοριστική ήταν και η συνδρομή του εργαστηρίου ψηφιακής ανάλυσης TheNerve της νομπελίστριας Μαρίας Ρέσσα.

Η έρευνα βασίστηκε στις προσωπικές εμπειρίες περισσότερων από 640 γυναικών από 119 διαφορετικές χώρες. Το δείγμα αφορά κυρίως δημοσιογράφους, ακτιβίστριες και υπερασπίστριες των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που δραστηριοποιούνται καθημερινά στη δημόσια σφαίρα.

UN Women report finds of 600+ women in public life, 6% were victims of deepfakes; 1/3 received sexual advances; 12% had images of them shared w/o consent. "AI is making abuse easier and more damaging." @kalliopiunwomen https://t.co/FAvCxhgjVf

— Amy Diehl, Ph.D. (@amydiehl) May 2, 2026

Deepfakes και η στρατηγική του «εικονικού βιασμού»

Σύμφωνα με τα σοκαριστικά ευρήματα, η διαδικτυακή βία κλιμακώνεται επικίνδυνα μέσω εργαλείων AI που δημιουργούν deepfakes, δηλαδή ψεύτικο σεξουαλικό περιεχόμενο. Οι ερευνητές χρησιμοποιούν πλέον τον όρο «virtual rape» (εικονικός βιασμός) για να περιγράψουν τη σφοδρότητα του φαινομένου.

Τα στατιστικά αποτυπώνουν την έκταση του προβλήματος: το 27% των γυναικών έχει δεχθεί ανεπιθύμητες σεξουαλικές προτάσεις, ενώ το 12% είδε προσωπικές του φωτογραφίες να διακινούνται χωρίς συναίνεση. Επιπλέον, το 6% έχει πέσει θύμα παραποιημένου deepfake περιεχομένου.

Οι επιθέσεις αυτές δεν είναι τυχαίες αλλά, σύμφωνα με την έκθεση, είναι συχνά οργανωμένες και απόλυτα στοχευμένες. Ο απώτερος σκοπός των δραστών είναι η πλήρης υπονόμευση της αξιοπιστίας και της δημόσιας εικόνας των γυναικών αυτών.

The Guardian: UN Women warns public figures in Europe face smarter online abuse as AI anonymity fuels a digital danger — time to update laws and defend women in public life. Ride the ai wave, not the hαte. https://t.co/3fUXz5LebF

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

— Nordic AI Institute (@nordicinst) May 1, 2026

Η σιωπή ως επιβίωση: Το ψυχολογικό τίμημα

Ως αποτέλεσμα, πάνω από το 40% των γυναικών δηλώνει ότι καταφεύγει πλέον στην αυτολογοκρισία στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για να αποφύγει νέες επιθέσεις. Παράλληλα, το 19% ανέφερε πως έχει περιορίσει αναγκαστικά τη δημόσια παρουσία του σε επαγγελματικό επίπεδο.

Οι ψυχολογικές επιπτώσεις είναι εξίσου συντριπτικές, καθώς μία στις τέσσερις γυναίκες αναφέρει έντονο άγχος ή κατάθλιψη λόγω του συστηματικού εκφοβισμού. Μάλιστα, το 13% των συμμετεχουσών έχει ήδη διαγνωστεί με διαταραχή μετατραυματικού στρες (PTSD).

Ατιμωρησία και θεσμική ανεπάρκεια

Η καθηγήτρια Julie Posetti τονίζει ότι η AI καθιστά πλέον αυτές τις επιθέσεις άμεσα προσβάσιμες σε κάθε επίδοξο θύτη. Ωστόσο, η διαχείριση παραμένει τραγικά ελλιπής, αφού μόνο στο 15% των καταγγελιών υπήρξε τελικά κάποια ουσιαστική νομική δράση.

Πολλά θύματα καταγγέλλουν στάσεις «victim blaming» από τις αρχές, με ερωτήσεις που μεταθέτουν την ευθύνη στην ίδια τη γυναίκα. Η ερευνήτρια Pauline Renaud υπογραμμίζει πως απαιτείται καλύτερη εκπαίδευση και αυστηρή ρύθμιση των τεχνολογικών κολοσσών για να σταματήσει η ατιμωρησία.