Αλβανία: Αυστηρή προειδοποίηση της Κομισιόν για το mega resort του Κούσνερ

Οι Βρυξέλλες παρακολουθούν στενά την πολιτική αναταραχή στην Αλβανία, προειδοποιώντας τα Τίρανα ότι ο τρόπος με τον οποίο διαχειρίζονται την κατάσταση θα μπορούσε να κοστίσει στην πορεία ένταξής τους στην ΕΕ

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει προειδοποιήσει την Αλβανία κατά ενεργειών που θα μπορούσαν να επηρεάσουν την πορεία ένταξής της στην ΕΕ, εν μέσω συνεχιζόμενων εθνικών διαδηλώσεων για ένα αναπτυξιακό έργο συνδεδεμένο με τον Τζάρεντ Κούσνερ στη νότια ακτή της χώρας.

Οι εθνικές διαδηλώσεις μπήκαν στην έβδομη συνεχόμενη ημέρα τους την Κυριακή (7/6), καθώς οι Αλβανοί απαιτούν την ακύρωση ενός πολυτελούς θερέτρου που συνδέεται με τον γαμπρό του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, υποστηρίζοντας ότι το έργο απειλεί μια προστατευόμενη περιοχή άγριας ζωής που φιλοξενεί φλαμίνγκο, φώκιες και περιοχές ωοτοκίας χελωνών.

Η Επιτροπή προειδοποιεί ότι το έργο θα μπορούσε να φέρει την Αλβανία σε σύγκρουση με τους περιβαλλοντικούς κανόνες της ΕΕ, θέτοντας σε κίνδυνο την ικανότητά της να ολοκληρώσει το «πράσινο» Κεφάλαιο 27 στις ενταξιακές της διαπραγματεύσεις. «Η Αλβανία θα πρέπει να απέχει από ενέργειες που θα μπορούσαν να υπονομεύσουν την εκπλήρωση των κριτηρίων ολοκλήρωσης και [εμείς] αναμένουμε οι αλβανικές αρχές να ενεργήσουν χωρίς καθυστέρηση», δήλωσε εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο Politico, απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με το αμφιλεγόμενο προτεινόμενο έργο ανάπτυξης.

«Στη διαδικασία ένταξης στην ΕΕ, στο πλαίσιο των κριτηρίων ολοκλήρωσης για τις διαπραγματεύσεις του Κεφαλαίου 27 για το περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή, η Αλβανία αναμένεται να ευθυγραμμιστεί πλήρως με τη νομοθεσία της ΕΕ σε αυτόν τον τομέα, συμπεριλαμβανομένων των Οδηγιών για τα Πτηνά και τους Οικοτόπους», δήλωσε ο εκπρόσωπος, καλώντας την Αλβανία να καταργήσει τις αλλαγές στον Νόμο για τις Προστατευόμενες Περιοχές και να «τερματίσει» τον νόμο περί στρατηγικών επενδύσεων. Στο πλαίσιο της διαδικασίας ένταξης στην ΕΕ, η Αλβανία αναμένεται να ευθυγραμμιστεί με τους περιβαλλοντικούς κανόνες της ΕΕ.

Ο εκπρόσωπος είπε επίσης ότι ο υπουργός Περιβάλλοντος της Αλβανίας, Σοφγιάν Γιουπάι, ενημέρωσε την Κομισιόν στις Βρυξέλλες πως οι κατασκευαστικές εργασίες για το έργο έχουν ανασταλεί και ότι θα πραγματοποιηθεί εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων με τη συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών. «Έχουμε ήδη εκφράσει τις ανησυχίες μας προς τον υπουργό Περιβάλλοντος σχετικά με τις πιθανές ελλείψεις αυτού του έργου», δήλωσε ο εκπρόσωπος.

Η «Επανάσταση των Φλαμίνγκο»

Οι διαδηλώσεις, που ονομάστηκαν «Επανάσταση των Φλαμίνγκο» από τα φλαμίνγκο που ζουν στην προστατευόμενη περιοχή, εντάθηκαν το Σαββατοκύριακο, με αυξανόμενες εκκλήσεις για παραίτηση του πρωθυπουργού Έντι Ράμα. Η αλβανική εισαγγελία καταπολέμησης της διαφθοράς, SPAK, έχει επίσης ξεκινήσει έρευνα για αμφιλεγόμενες αλλαγές στο καθεστώς προστασίας της περιοχής και την ιδιοκτησία γης το 2024. «Σημειώνουμε ότι το έργο αποτελεί επίσης αντικείμενο συνεχιζόμενων ερευνών της SPAK που, σύμφωνα με πληροφορίες, εκτείνονται πέρα από περιβαλλοντικά ζητήματα», δήλωσε ο εκπρόσωπος.

Ο Ράμα δήλωσε πρόσφατα στο Politico ότι δεν υπάρχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον από τους ηγέτες της ΕΕ για την πολιτική αναταραχή στην Αλβανία αυτή τη στιγμή. Σε συνέντευξή του στο περιθώριο της Συνόδου ΕΕ-Δυτικών Βαλκανίων στο Μαυροβούνιο στις 5 Ιουνίου, ο Ράμα υποστήριξε επίσης ότι «αν δεν ήταν ο Τζάρεντ, δεν θα τους ένοιαζε καθόλου» το έργο.

Αλβανοί σε Νέα Υόρκη, Λονδίνο, Βρυξέλλες, Μιλάνο και Βερολίνο, καθώς και σε άλλες πόλεις στην Αλβανία, έχουν ενωθεί με τις εκκλήσεις για ακύρωση του έργου και για να μην πέσει η φύση της Αλβανίας θύμα ανεξέλεγκτου τουρισμού. Η Αλβανία είναι από τις χώρες που προηγούνται στην πορεία ένταξης στην ΕΕ μαζί με το Μαυροβούνιο και ο Ράμα έχει θέσει στόχο ένταξης στο μπλοκ έως το 2030, με τις τεχνικές διαπραγματεύσεις να αναμένεται να ολοκληρωθούν στο τέλος του 2027.

Ο έλεγχος προκύπτει λόγω των αλλαγών που έκανε η Αλβανία το 2024 στον νόμο για τις Προστατευόμενες Περιοχές, τις οποίες οι επικριτές λένε ότι άνοιξαν τον δρόμο για μεγάλης κλίμακας ανάπτυξη σε ευαίσθητες περιοχές άγριας ζωής. Αυτό περιλαμβάνει την προστατευόμενη περιοχή Βιόσα-Νάρτα, όπου βρίσκεται το έργο που συνδέεται με τον Κούσνερ και για το οποίο δεν έχει γίνει εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Οι Βρυξέλλες έχουν επίσης ασκήσει εδώ και καιρό πιέσεις στα Τίρανα να καταργήσουν τον νόμο περί στρατηγικών επενδύσεων του 2015, καθώς δίνει σε ευνοημένα έργα ταχεία διαδικασία που ενέχει τον κίνδυνο παράκαμψης των περιβαλλοντικών εγγυήσεων της ΕΕ.