Ενοίκια: Τέλος στα μετρητά από 1η Οκτωβρίου ‑ Τι χάνουν ιδιοκτήτες και ενοικιαστές αν δεν συμμορφωθούν

Από την 1η Οκτωβρίου τα ενοίκια δεν θα μπορούν να πληρώνονται με μετρητά — μόνο μέσω τράπεζας. Ιδιοκτήτες και ενοικιαστές που δεν συμμορφωθούν χάνουν φορολογικές εκπτώσεις και επιδόματα.

Από την 1η Οκτωβρίου 2025 τίθεται σε πλήρη εφαρμογή η απαγόρευση πληρωμής ενοικίων με μετρητά, σύμφωνα με το υπουργείο Οικονομικών. Η υποχρεωτική εξόφληση ενοικίων αποκλειστικά μέσω τραπεζικών μέσων αφορά τόσο τις κατοικίες όσο και τα επαγγελματικά ακίνητα, ενώ το υπουργείο τονίζει ότι δεν πρόκειται να δοθεί νέα παράταση πέραν της εξάμηνης περιόδου χάριτος που είχε παραχωρηθεί την άνοιξη.

Ιδιοκτήτες και ενοικιαστές έχουν προθεσμία έως τις 30 Σεπτεμβρίου για να ολοκληρώσουν τις απαραίτητες συνεννοήσεις και προσαρμογές. Οι υποδομές της ΑΑΔΕ και των τραπεζών χαρακτηρίζονται πλέον πλήρως λειτουργικές για να υποστηρίξουν το νέο σύστημα.

Πώς θα γίνονται οι πληρωμές ενοικίων από 1η Οκτωβρίου

Με τη νέα διαδικασία, κάθε μίσθωμα — είτε αφορά κύρια κατοικία, φοιτητική στέγη ή επαγγελματικό ακίνητο — θα πρέπει να εξοφλείται μέσω τραπεζικού λογαριασμού. Αποδεκτοί τρόποι πληρωμής είναι η τραπεζική μεταφορά, η πάγια εντολή και το e-banking. Οι πληρωμές «χέρι με χέρι» παύουν να αναγνωρίζονται για φορολογικούς σκοπούς, με την τραπεζική κίνηση να αποτελεί το μοναδικό αποδεκτό αποδεικτικό καταβολής.

Το μέτρο δεν συνοδεύεται από πρόστιμα άμεσης επιβολής, αλλά από απώλεια φορολογικών ωφελημάτων — κάτι που στην πράξη αποτελεί ισχυρό αντικίνητρο για όσους εξακολουθήσουν να χρησιμοποιούν μετρητά.

Τι χάνουν ενοικιαστές, ιδιοκτήτες και επιχειρήσεις

Οι συνέπειες για όσους δεν συμμορφωθούν διαφέρουν ανάλογα με την ιδιότητά τους. Ενοικιαστές που επιλέγουν πληρωμή με μετρητά αποκλείονται από το στεγαστικό επίδομα και το ετήσιο βοήθημα ενοικίου, το οποίο ανέρχεται έως 800 ευρώ ετησίως με προσαυξήσεις για προστατευόμενα τέκνα. Ιδιοκτήτες που εισπράττουν μισθώματα με μετρητά χάνουν την αυτόματη έκπτωση 5% στο ακαθάριστο εισόδημα από ακίνητα, η οποία χορηγείται χωρίς την υποβολή δικαιολογητικών.

Επιχειρήσεις που καταβάλλουν επαγγελματικά ενοίκια με μετρητά αντιμετωπίζουν ακόμα σκληρότερες συνέπειες: τα εν λόγω ποσά δεν θα αναγνωρίζονται ως εκπιπτόμενη δαπάνη από τα ακαθάριστα έσοδά τους, με αποτέλεσμα αυξημένη φορολογική επιβάρυνση.

Γιατί στοχεύει το «μαύρο χρήμα» στα ενοίκια

Η μεταρρύθμιση αποσκοπεί στον περιορισμό της φοροδιαφυγής και την αποτύπωση της πραγματικής εικόνας της αγοράς ακινήτων. Το μέσο δηλωθέν μηνιαίο ενοίκιο κυμαίνεται σήμερα στα 230–240 ευρώ, ποσό που, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της φορολογικής διοίκησης, υπολείπεται σημαντικά των πραγματικών επιπέδων τιμών, ιδίως στα αστικά κέντρα. Μέσω αυτόματης διασταύρωσης τραπεζικών συναλλαγών με τα ηλεκτρονικά μισθωτήρια και τις φορολογικές δηλώσεις, το υπουργείο επιδιώκει να εξαλείψει τα αδήλωτα ή υποδηλωμένα εισοδήματα.

Βάσει των πρόσφατων φορολογικών δηλώσεων, περίπου 1,8 εκατομμύρια φορολογούμενοι εμφανίζουν εισοδήματα από ενοίκια. Ωστόσο, η συντριπτική πλειονότητα — οι 9 στους 10 ιδιοκτήτες (ποσοστό 87%) — δηλώνει ετήσιο εισόδημα κάτω από 10.000 ευρώ, δηλαδή λιγότερο από 850 ευρώ τον μήνα.