Παροχές αντί μισθού: Το «κόλπο» που αλλάζει τις αμοιβές στις ελληνικές επιχειρήσεις

Οι κοινωνικοί εταίροι απέστειλαν κοινή επιστολή στον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας ζητώντας αύξηση του αφορολόγητου ημερήσιου ορίου σίτισης από τα 6 στα 10 ευρώ, εν μέσω αυξανόμενης τάσης επιχειρήσεων να προτιμούν παροχές σε είδος αντί μισθολογικών αυξήσεων.

Σήμερα η κάρτα σίτισης μπορεί να ανέλθει έως 132 ευρώ μηνιαίως, ενώ υψηλότερα ποσά φορολογούνται και υπόκεινται σε ασφαλιστικές εισφορές. Το ζήτημα, ωστόσο, αφορά κυρίως τις μεγάλες επιχειρήσεις που προτιμούν έξτρα παροχές προς τους εργαζόμενους με τη μορφή διατακτικών σίτισης, καυσίμων, παροχών σε είδος και μπόνους αντί αυξήσεων στους μισθούς.

Η πρακτική αυτή φαίνεται να ωφελεί αμοιβαία και τις δύο πλευρές: οι επιχειρήσεις δεν επιβαρύνονται με μη μισθολογικό κόστος, ενώ οι εργαζόμενοι αποφεύγουν κρατήσεις που μειώνουν το καθαρό τους εισόδημα. Το μη μισθολογικό κόστος παραμένει υψηλό στην Ελλάδα, γεγονός που ωθεί τις επιχειρήσεις να αναζητούν εναλλακτικούς τρόπους αμοιβής.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα: αν ένας μισθωτός με μισθό 2.000 ευρώ λάβει αύξηση 100 ευρώ, ο ίδιος θα επιβαρυνθεί με 51 ευρώ σε κρατήσεις, ο εργοδότης με 122 ευρώ, ενώ το κράτος θα εισπράξει 62 ευρώ — περισσότερα από όσα κερδίζει τελικά ο εργαζόμενος.

Έτσι, οι παροχές σε είδος αναδεικνύονται ως πιο συμφέρουσα λύση για επιχειρήσεις που διστάζουν να προχωρήσουν σε μισθολογικές αυξήσεις, λόγω των υψηλών ασφαλιστικών εισφορών και της φορολογίας που «καταπίνουν» μεγάλο μέρος του οφέλους για τον εργαζόμενο.

Ωστόσο, συνδικαλιστές προειδοποιούν πως αν μια μεγάλη βιομηχανία στραφεί σε παροχές σε είδος αντί να πληρώνει υπερωρίες, αυτό μπορεί να συγκαλύπτει αδήλωτη εργασία. Παράλληλα, ο εργαζόμενος χάνοντας ασφαλιστικές εισφορές θα δυσκολευτεί να «χτίσει» αξιοπρεπή σύνταξη στο μέλλον.

Ποιες είναι οι παροχές των επιχειρήσεων

Σύμφωνα με μελέτη, το 60% των επιχειρήσεων διαθέτει ιδιωτικό πρόγραμμα συνταξιοδότησης για τουλάχιστον μία κατηγορία εργαζομένων, ενώ το 83% παρέχει τα συγκεκριμένα προγράμματα αμέσως μετά την πρόσληψη. Στις παροχές σε είδος περιλαμβάνονται κουπόνια σίτισης και καυσίμων, έξοδα κινητής τηλεφωνίας, εταιρικό αυτοκίνητο, ασφαλιστικά προγράμματα, τηλεργασία, καθώς και παροχές «ευεξίας και δεξιοτήτων».

Σύμφωνα με έρευνα της Randstad, η εκπαίδευση αποτελεί τη δημοφιλέστερη παροχή για τις επιχειρήσεις, με ποσοστό 78%. Ακολουθούν η δυνατότητα εργασίας από το σπίτι (58%), το ευέλικτο ωράριο (41%) και οι επιπλέον ημέρες άδειας (37%).

Όσον αφορά τις χρηματικές παροχές, τρεις στις τέσσερις επιχειρήσεις προσφέρουν κινητό τηλέφωνο και μπόνους απόδοσης, το 64% ιδιωτικά συμβόλαια υγείας, το 61% κουπόνια σίτισης και το 52% εταιρικό αυτοκίνητο.