FT: Στο στόχαστρο της Τεχεράνης πλήγματα κατά αμερικανικών στόχων στην Ευρώπη ‑ Κύπρος και Βουλγαρία στο «κάδρο»

Το Ιράν έχει εξετάσει το ενδεχόμενο επέκτασης του πολέμου πέρα από τη Μέση Ανατολή, πλήττοντας ακόμη και αμερικανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις στην Ευρώπη, σε περίπτωση που ο Ντόναλντ Τραμπ προχωρήσει σε νέα κλιμάκωση, σύμφωνα με πρόσωπα κοντά στο ιρανικό καθεστώς που μίλησαν στους Financial Times.

Δύο πηγές με γνώση των σχετικών συζητήσεων ανέφεραν στους Financial Times ότι οι ιρανικές δυνάμεις έχουν αξιολογήσει σενάρια επιθέσεων εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στη νοτιοανατολική Ευρώπη, μεταξύ άλλων στη Βουλγαρία. Η Σόφια ενέκρινε τον περασμένο μήνα τη χρήση της αεροπορικής βάσης Μπεζμέρ από αμερικανικά αεροσκάφη ανεφοδιασμού. Μία από τις πηγές ανέφερε ότι μεταξύ των πιθανών στόχων αντιποίνων, σε περίπτωση νέας αμερικανικής επίθεσης, βρίσκεται και η Κύπρος, όπου η βρετανική βάση στο Ακρωτήρι είχε πληγεί από drone τον Μάρτιο.

Παράλληλα, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις έχουν εξετάσει ξεχωριστά το ενδεχόμενο επίθεσης σε υποθαλάσσια καλώδια οπτικών ινών στα Στενά του Ορμούζ, εάν η σύγκρουση κλιμακωθεί περαιτέρω.

Στην Τεχεράνη θεωρούν πιθανό έναν νέο γύρο πολέμου

Οι απειλές αποτυπώνουν το κλίμα που επικρατεί στην Τεχεράνη, όπου ολοένα και περισσότεροι στους κόλπους του καθεστώτος θεωρούν ότι η επανάληψη των πολεμικών επιχειρήσεων είναι περισσότερο ζήτημα του «πότε» παρά του «εάν».

Οι διαπραγματεύσεις για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ έχουν βαλτώσει, ενώ την περασμένη εβδομάδα ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Αγιατολάχ Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, τοποθέτησε σκληροπυρηνικά στελέχη σε κορυφαίες θέσεις στους μηχανισμούς ασφαλείας και στις ένοπλες δυνάμεις. Την Τρίτη, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι «δεν βρίσκονται σε εξέλιξη ούτε έχουν προγραμματιστεί συνομιλίες ή επαφές» με την Τεχεράνη.

Οι Φρουροί της Επανάστασης και άλλοι Ιρανοί στρατιωτικοί διοικητές έχουν προειδοποιήσει ότι, σε περίπτωση νέας σύγκρουσης πλήρους κλίμακας, το Ιράν θα εγκαταλείψει την προηγούμενη στρατηγική του, η οποία επικεντρωνόταν σε αμερικανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις, ενεργειακές υποδομές και άλλους στόχους στη Μέση Ανατολή, επεκτείνοντας πλέον τα πλήγματα πολύ πέρα από την περιοχή.

Τον περασμένο μήνα, οι Φρουροί της Επανάστασης είχαν προειδοποιήσει και τη Βρετανία σχετικά με τη χρήση βρετανικών στρατιωτικών βάσεων από τις ΗΠΑ, τονίζοντας ότι «οποιαδήποτε βάση χρησιμοποιηθεί για την εξαπόλυση επίθεσης εναντίον του ιρανικού εδάφους θα θεωρηθεί νόμιμος στόχος».

Πόσο πραγματική είναι η απειλή για την Ευρώπη

Ο Σίνταρθ Καουσάλ, ερευνητής του Royal United Services Institute (RUSI) στο Λονδίνο, χαρακτήρισε την απειλή που συνιστούν οι ιρανικοί πύραυλοι για στόχους στην Ευρώπη και αλλού «υπαρκτή, αλλά περιορισμένη».

Σύμφωνα με τον ίδιο, το Ιράν θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει βαλλιστικούς πυραύλους μέσου βεληνεκούς, όπως εκείνους της σειράς Shahab, εναντίον αμερικανικών εγκαταστάσεων στη νότια και νοτιοανατολική Ευρώπη. Ωστόσο, εκτίμησε ότι οι συγκεκριμένοι πύραυλοι θα δυσκολεύονταν να προκαλέσουν σημαντικές καταστροφές σε μεγαλύτερες αποστάσεις. Η έκταση των ιρανικών αντιποίνων, πάντως, θα εξαρτηθεί από τις κινήσεις της Ουάσιγκτον, σύμφωνα με τις πηγές των FT.

Μία από αυτές ανέφερε ότι το καθεστώς προετοιμάζει σχέδιο για περαιτέρω διεύρυνση της σύγκρουσης, εάν ο Τραμπ υλοποιήσει προηγούμενες απειλές του για επιθέσεις εναντίον ιρανικών υποδομών. Ο Αμερικανός πρόεδρος είχε δηλώσει τον περασμένο μήνα ότι η Ουάσιγκτον θα καταστρέφει μία ιρανική γέφυρα ή ένα εργοστάσιο ηλεκτροπαραγωγής κάθε φορά που η Ισλαμική Δημοκρατία θα πλήττει πλοίο στα Στενά του Ορμούζ. Η δεύτερη πηγή ανέφερε ότι η Τεχεράνη δεν θα θέσει «κανένα όριο» στην απάντησή της σε περίπτωση αμερικανικής επίθεσης.

«Εάν οι ΗΠΑ το παρακάνουν, το Ιράν θα υπερασπιστεί τον εαυτό του με οποιοδήποτε τίμημα, θα κινηθεί πέρα από την περιοχή και θα πλήξει και την Ευρώπη», δήλωσε.

Το μήνυμα μέσω Ντιέγκο Γκαρσία, Τουρκίας και Κύπρου

Το Ιράν έχει ήδη δείξει ότι είναι διατεθειμένο να επιχειρήσει εναντίον στόχων σε πολύ μεγάλες αποστάσεις. Τις εβδομάδες μετά την έναρξη του πολέμου από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ τον Φεβρουάριο, η Ουάσιγκτον κατηγόρησε την Τεχεράνη ότι εκτόξευσε πολλαπλούς πυραύλους προς το Ντιέγκο Γκαρσία, την κοινή αμερικανοβρετανική στρατιωτική βάση στον Ινδικό Ωκεανό, περίπου 4.000 χιλιόμετρα μακριά. Κανένας από τους πυραύλους δεν έφθασε στον στόχο του.

Τον Μάρτιο, η Τουρκία ανακοίνωσε ότι η αεράμυνα του ΝΑΤΟ είχε αναχαιτίσει αρκετούς βαλλιστικούς πυραύλους που είχαν εκτοξευθεί από το Ιράν. Τον ίδιο μήνα, η βρετανική βάση στο Ακρωτήρι της Κύπρου επλήγη από drone. Δυτικοί αξιωματούχοι εκτιμούσαν τότε ότι πιθανότατα επρόκειτο για ιρανικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος που χρησιμοποιήθηκε από δυνάμεις προσκείμενες στην Τεχεράνη και όχι για άμεσο πλήγμα από το ίδιο το Ιράν.

Οι πηγές ανέφεραν ακόμη ότι η επίθεση του Ιράν τον περασμένο μήνα σε αμερικανική βάση στην Ιορδανία, κατά την οποία σκοτώθηκαν τρεις Αμερικανοί στρατιωτικοί, αποτέλεσε το ακριβέστερο πλήγμα μεγάλου βεληνεκούς που έχει πραγματοποιήσει μέχρι σήμερα η Ισλαμική Δημοκρατία και κατέδειξε τη δυνατότητά της να χτυπά στόχους σε μεγαλύτερες αποστάσεις.

«Αυτό ήταν επίσης ένα μήνυμα προς την Ευρώπη: μπορεί να δεχθεί πυραύλους, επομένως θα πρέπει να γνωρίζει ποια στάση θα κρατήσει σε αυτόν τον πόλεμο», ανέφερε η πρώτη πηγή. «Ένα πολύ μεγάλο λάθος, όπως ένα πλήγμα στις υποδομές μας, θα μπορούσε να οδηγήσει τον πόλεμο πέρα από την περιοχή και μέχρι την Ευρώπη», πρόσθεσε.

Οι σκληροπυρηνικοί ενισχύονται στην Τεχεράνη

Την ίδια στιγμή, ορισμένοι εντός του ιρανικού καθεστώτος ανησυχούν ότι η Τεχεράνη μπορεί να τραβά υπερβολικά το σχοινί. Πολλοί σκληροπυρηνικοί, ωστόσο, θεωρούν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν μπορούν να θεωρηθούν αξιόπιστες ως προς την εφαρμογή οποιασδήποτε συμφωνίας και πιστεύουν ότι το Ιράν πρέπει να αυξήσει το κόστος για την Ουάσιγκτον, ώστε να διασφαλίσει ότι θα τηρήσει τις δεσμεύσεις της σε μια ενδεχόμενη τελική συμφωνία.

Μεταξύ αυτών βρίσκεται ο Μοχσέν Ρεζαΐ, πρώην διοικητής των Φρουρών της Επανάστασης, τον οποίο ο Χαμενεΐ τοποθέτησε την περασμένη εβδομάδα στην κορυφαία θέση του μηχανισμού ασφαλείας της χώρας. Ιρανοί αναλυτές ερμήνευσαν την κίνηση αυτή ως ένδειξη ότι στελέχη όπως ο Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, ο κορυφαίος διαπραγματευτής της Τεχεράνης, έχουν προς το παρόν παραμεριστεί, καθώς οι πιθανότητες επίτευξης μιας διαρκούς συμφωνίας εμφανίζονται ολοένα και μικρότερες.

«Το Ιράν στέλνει ένα σαφές μήνυμα: αν δεν καταλήξετε σε συμφωνία με τον Γκαλιμπάφ, θα πρέπει να αντιμετωπίσετε τον Ρεζαΐ», ανέφερε η δεύτερη πηγή. Και συνόψισε το μήνυμα της Τεχεράνης ως εξής: «Μην τρελαίνεστε, γιατί εγώ είμαι πιο τρελός από εσάς».