Ακίνητα: Επιτάχυνση στις γονικές παροχές, φρένο στους φόρους μεταβίβασης

Η αγορά ακινήτων κινείται πλέον σε δύο διαφορετικές ταχύτητες, με τις γονικές παροχές και τις δωρεές να επιταχύνουν, ενώ οι φορολογικές εισπράξεις από τις αγοραπωλησίες ακινήτων επιβραδύνουν για δεύτερο συνεχόμενο μήνα.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΑΑΔΕ, τον Μάιο του 2026 οι φόροι και τα τέλη που βεβαιώθηκαν από δωρεές, γονικές και λοιπές παροχές αυξήθηκαν κατά 63,12% σε σχέση με τον Μάιο του 2025, ενώ αντίθετα οι βεβαιωμένοι φόροι από μεταβιβάσεις οικοδομών και οικοπέδων υποχώρησαν κατά 4%.

Το αφορολόγητο όριο των 800.000 ευρώ στις μεταβιβάσεις περιουσίας μεταξύ συγγενών πρώτου βαθμού συνεχίζει να αποτελεί ισχυρό κίνητρο για όσους επιθυμούν να μεταβιβάσουν ακίνητα ή χρηματικά ποσά στην επόμενη γενιά.

Άνοδος στις γονικές παροχές και δωρεές

Τον Μάιο οι φόροι και τα τέλη από δωρεές, γονικές και λοιπές παροχές ανήλθαν στα 6,82 εκατ. ευρώ, από 4,18 εκατ. ευρώ τον αντίστοιχο μήνα του 2025.

Η ίδια τάση, αν και με μικρότερη ένταση, εμφανίζεται και στο πεντάμηνο. Από τον Ιανουάριο έως και τον Μάιο του 2026 οι βεβαιωμένοι φόροι από δωρεές και γονικές παροχές διαμορφώθηκαν σε 18,71 εκατ. ευρώ, έναντι 15,2 εκατ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2025, με αύξηση 23,1%.

Πτώση στις εισπράξεις από αγοραπωλησίες

Στην αντίθετη πλευρά της αγοράς, οι φορολογικές εισπράξεις από τις αγοραπωλησίες ακινήτων παρουσιάζουν πτώση για δεύτερο συνεχόμενο μήνα. Τον Μάιο, από μεταβιβάσεις οικοδομών και οικοπέδων βεβαιώθηκαν φόροι συνολικού ύψους 53,12 εκατ. ευρώ, ποσό μειωμένο κατά 4% σε σχέση με έναν χρόνο πριν.

Στις μεταβιβάσεις κατοικιών και επαγγελματικών ακινήτων ο βεβαιωμένος φόρος διαμορφώθηκε σε 44,64 εκατ. ευρώ, από 45,89 εκατ. ευρώ τον Μάιο του 2025, καταγράφοντας πτώση 2,7%. Μεγαλύτερη ήταν η μείωση στα οικόπεδα και τα αγροκτήματα, όπου οι σχετικοί φόροι περιορίστηκαν σε 8,48 εκατ. ευρώ, από 9,43 εκατ. ευρώ έναν χρόνο πριν, με τη μείωση να φθάνει το 10,1%.

Θετικό πρόσημο στο πεντάμηνο

Παρά την επιβράδυνση των τελευταίων μηνών, το πρόσημο στο πεντάμηνο παραμένει θετικό. Στο διάστημα Ιανουαρίου – Μαΐου 2026 οι βεβαιωμένοι φόροι από μεταβιβάσεις κτιρίων και οικοπέδων έφθασαν συνολικά τα 246,81 εκατ. ευρώ, από 235,91 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2025. Η αύξηση διαμορφώνεται σε 4,6%, που μεταφράζεται σε επιπλέον έσοδα περίπου 10,9 εκατ. ευρώ.

Πάντως η κάμψη των φορολογικών εσόδων από τις μεταβιβάσεις δεν συνεπάγεται κατ' ανάγκη αντίστοιχη μείωση του αριθμού των αγοραπωλησιών, καθώς ένα μέρος των συναλλαγών πραγματοποιείται χωρίς την καταβολή φόρου μεταβίβασης. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η αγορά πρώτης κατοικίας, για την οποία προβλέπεται απαλλαγή μέχρι συγκεκριμένα όρια αξίας, τα οποία διαφοροποιούνται ανάλογα με την οικογενειακή κατάσταση του αγοραστή, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται τα κριτήρια του νόμου.

Τον Μάιο οι φόροι και τα τέλη που βεβαιώθηκαν ανήλθαν σε 15,51 εκατ. ευρώ, από 14,97 εκατ. ευρώ τον αντίστοιχο μήνα του 2025. Στο πρώτο πεντάμηνο του 2026 τα σχετικά έσοδα διαμορφώθηκαν σε 61,86 εκατ. ευρώ, έναντι 61,35 εκατ. ευρώ την ίδια περίοδο πέρυσι, καταγράφοντας οριακή αύξηση.