Ο «κακός» που όλοι θυμούνται – Η άγνωστη ζωή πίσω από τον Γερο‑Λαδά

Ο Δήμος Σταρένιος υπήρξε μία από τις πιο χαρακτηριστικές φυσιογνωμίες του ελληνικού θεάτρου και κινηματογράφου. Οι ρόλοι του σκληρού, του τοκογλύφου και του καταδότη ήταν τόσο πειστικοί, ώστε το κοινό συχνά τον ταύτιζε με τους χαρακτήρες που υποδυόταν. Πίσω από αυτούς, όμως, βρισκόταν ένας άνθρωπος με μια εντελώς διαφορετική διαδρομή, που συνδέθηκε με την Αντίσταση και υπέστη διώξεις για τις πολιτικές του πεποιθήσεις.

Δήμος Σταρένιος υπήρξε μία από τις πιο χαρακτηριστικές φυσιογνωμίες του ελληνικού θεάτρου και κινηματογράφου. Οι ρόλοι του σκληρού, του τοκογλύφου και του καταδότη ήταν τόσο πειστικοί, ώστε το κοινό συχνά τον ταύτιζε με τους χαρακτήρες που υποδυόταν. Πίσω από αυτούς, όμως, βρισκόταν ένας άνθρωπος με μια εντελώς διαφορετική διαδρομή, που συνδέθηκε με την Αντίσταση και υπέστη διώξεις για τις πολιτικές του πεποιθήσεις.

Από τον «Γερο-Λαδά» στις μεγάλες ερμηνείες

Γεννημένος στο Κάιρο στις 15 Σεπτεμβρίου 1909, ο Σταρένιος εγκαταστάθηκε στην Ελλάδα το 1932 και σπούδασε στη Σχολή του Εθνικού Θεάτρου. Από τη δεκαετία του 1940 άρχισε να χτίζει μια μακρά πορεία σε θέατρο και κινηματογράφο, συμμετέχοντας σε περισσότερες από 70 παραγωγές.

Ο ρόλος που τον σημάδεψε ήταν εκείνος του «Γερο-Λαδά» στον «Χριστό Ξανασταυρώνεται», ενός χαρακτήρα που έγινε τόσο αναγνωρίσιμος ώστε το όνομά του πέρασε στην καθημερινή γλώσσα. Παράλληλα, η συμμετοχή του σε ταινίες όπως η «Χαραυγή της Νίκης», το «Ποτέ την Κυριακή» και το «Αμέρικα Αμέρικα» επιβεβαίωσε τη θέση του ανάμεσα στους σημαντικούς ηθοποιούς της εποχής.

Η πείνα της Κατοχής και οι διώξεις της χούντας

Κατά τη διάρκεια της Κατοχής, ο Σταρένιος συμμετείχε στο ΕΑΜ και αργότερα στους «Ενωμένους Καλλιτέχνες». Η περίοδος εκείνη άφησε έντονο αποτύπωμα στη ζωή του, με την πείνα να φτάνει κάποτε στο σημείο να τον κάνει να καταρρεύσει πάνω στη σκηνή κατά τη διάρκεια παράστασης. Οι θεατές πίστεψαν αρχικά ότι η πτώση ήταν μέρος του έργου, όμως ο ηθοποιός είχε χάσει τις δυνάμεις του από την ασιτία.

Χρόνια αργότερα, η αριστερή του ιδεολογία στάθηκε αφορμή για νέους περιορισμούς. Κατά τη διάρκεια της δικτατορίας αποκλείστηκε από κρατικές παραγωγές και παραστάσεις του Εθνικού Θεάτρου, ενώ, σύμφωνα με την αφήγηση της πηγής, η λογοκρισία έφτασε ακόμη και στην απαγόρευση της αναφοράς του ονόματός του σε τηλεοπτική εκπομπή.

Ο Σταρένιος αποσύρθηκε από το θέατρο το 1977, λόγω σοβαρών προβλημάτων υγείας. Έφυγε από τη ζωή στις 23 Οκτωβρίου 1983, σε ηλικία 74 ετών, αφήνοντας πίσω του μια πορεία περισσότερων από τριών δεκαετιών και ρόλους που παρέμειναν ζωντανοί στη μνήμη του ελληνικού κοινού.