Κινητά τηλέφωνα: Τι αλλάζει στην Ευρωπαϊκή Ένωση;

Το κινητό μπορεί να λειτουργεί κανονικά, η οθόνη να μην έχει πάθει τίποτα και ο επεξεργαστής να εξακολουθεί να καλύπτει τις ανάγκες μας. Κι όμως, κάποια στιγμή αρχίζουμε να ψάχνουμε καινούργιο. Ο λόγος πολλές φορές είναι η μπαταρία: δεν βγάζει τη μέρα, χρειάζεται συνεχώς φόρτιση ή η αντικατάστασή της μοιάζει υπερβολικά ακριβή για την ηλικία της συσκευής.

Το κινητό μπορεί να λειτουργεί κανονικά, η οθόνη να μην έχει πάθει τίποτα και ο επεξεργαστής να εξακολουθεί να καλύπτει τις ανάγκες μας. Κι όμως, κάποια στιγμή αρχίζουμε να ψάχνουμε καινούργιο. Ο λόγος πολλές φορές είναι η μπαταρία: δεν βγάζει τη μέρα, χρειάζεται συνεχώς φόρτιση ή η αντικατάστασή της μοιάζει υπερβολικά ακριβή για την ηλικία της συσκευής.

Αυτό ακριβώς προσπαθεί να αλλάξει η Ευρωπαϊκή Ένωση, με νέους κανόνες για τη διάρκεια ζωής των smartphones, τα ανταλλακτικά και από το 2027 την ευκολότερη αντικατάσταση των φορητών μπαταριών.

Πώς γερνούν οι μπαταρίες

Οι μπαταρίες ιόντων λιθίου γερνούν όσο φορτίζονται και αποφορτίζονται. Με τον χρόνο μειώνεται η ποσότητα ενέργειας που μπορούν να αποθηκεύσουν, με αποτέλεσμα ένα κινητό που κάποτε άντεχε ολόκληρη ημέρα να χρειάζεται φόρτιση πολύ νωρίτερα.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη θέσει συγκεκριμένο όριο για τα νέα smartphones και tablets που πωλούνται στην αγορά της από τον Ιούνιο του 2025: η μπαταρία τους πρέπει να διατηρεί τουλάχιστον το 80% της αρχικής χωρητικότητάς της μετά από 800 κύκλους φόρτισης.

Γιατί μια μπαταρία μπορεί να μας κάνει να αλλάξουμε ολόκληρο κινητό

Επειδή επί χρόνια η αλλαγή μπαταρίας δεν ήταν τόσο απλή όσο παλαιότερα. Στα περισσότερα σύγχρονα smartphones η μπαταρία βρίσκεται μέσα σε κλειστό σώμα και η αντικατάστασή της απαιτεί άνοιγμα της συσκευής, εργαλεία και συχνά επίσκεψη σε τεχνικό.

Έτσι δημιουργείται ένα παράξενο οικονομικό δίλημμα: αν ένα κινητό είναι ήδη τεσσάρων ή πέντε ετών, αρκετοί καταναλωτές δυσκολεύονται να δικαιολογήσουν μια ακριβή επισκευή και προτιμούν να βάλουν αυτά τα χρήματα σε μια νέα συσκευή. Η ΕΕ προσπαθεί να μειώσει αυτό το πρόβλημα υποχρεώνοντας, μεταξύ άλλων, τους κατασκευαστές να διαθέτουν κρίσιμα ανταλλακτικά για έως και επτά χρόνια μετά το τέλος των πωλήσεων ενός μοντέλου και να δίνουν στους επαγγελματίες επισκευαστές πρόσβαση στο απαραίτητο λογισμικό και firmware.

Θα επιστρέψουν τα κινητά με αφαιρούμενη μπαταρία;

Όχι απαραίτητα όπως τα θυμόμαστε από τα παλιά κινητά, όπου αφαιρούσες το πίσω καπάκι με το χέρι. Από τις 18 Φεβρουαρίου 2027, ο ευρωπαϊκός Κανονισμός για τις Μπαταρίες προβλέπει ότι οι φορητές μπαταρίες πρέπει γενικά να μπορούν να αφαιρούνται και να αντικαθίστανται εύκολα από τον τελικό χρήστη.

Για να θεωρείται μια μπαταρία εύκολα αφαιρούμενη, πρέπει να μπορεί να βγει με εργαλεία που υπάρχουν στην αγορά, χωρίς ειδικά ιδιόκτητα εργαλεία, θερμότητα ή διαλύτες. Άρα δεν σημαίνει υποχρεωτικά «βγάζω το καπάκι και αλλάζω μπαταρία σε 30 δευτερόλεπτα». Σημαίνει όμως ότι η αντικατάσταση δεν θα πρέπει να είναι σχεδιασμένη έτσι ώστε να γίνεται υπερβολικά δύσκολη.

Τι άλλαξε τον Ιούλιο του 2026

Η Κομισιόν πρόσθεσε ορισμένες εξαιρέσεις στους νέους κανόνες. Στις 14 Ιουλίου ανακοίνωσε έξι επιπλέον κατηγορίες προϊόντων στις οποίες, για λόγους κυρίως ασφάλειας ή τεχνικών απαιτήσεων, η μπαταρία μπορεί να μην χρειάζεται να αντικαθίσταται από τον ίδιο τον καταναλωτή.

Ανάμεσά τους βρίσκονται smartwatches, fitness trackers, ηλεκτρικά παιχνίδια και ορισμένες ειδικές συσκευές. Σε αυτές τις περιπτώσεις η αντικατάσταση μπορεί να παραμένει δουλειά ανεξάρτητου επαγγελματία. Τα smartphones δεν περιλαμβάνονται στις συγκεκριμένες νέες εξαιρέσεις.

Η κατεύθυνση πάντως είναι ξεκάθαρη: ένα κινητό δεν θα πρέπει να θεωρείται «τελειωμένο» μόνο και μόνο επειδή γέρασε η μπαταρία του. Μαζί με το νέο ευρωπαϊκό δικαίωμα στην επισκευή, που εφαρμόζεται από τον Ιούλιο του 2026, η ΕΕ επιχειρεί να κάνει οικονομικά πιο λογικό να κρατάμε μια συσκευή περισσότερο αντί να την αντικαθιστούμε.

Ακολουθήστε το E-Radio.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι τα πιο hot νέα της επικαιρότητας.