Politico: Η ΕΕ σε «τέλεια πολιτική καταιγίδα» ‑ Το τελευταίο παράθυρο πριν την παράλυση

Η ΕΕ κινδυνεύει με πολιτική παράλυση, σύμφωνα με ανάλυση του Politico. Οι τέσσερις μεγαλύτερες οικονομίες της οδεύουν προς εκλογές και ο προϋπολογισμός των 2 τρισ. ευρώ μένει στον αέρα. Ο Ιανουάριος ίσως είναι το τελευταίο παράθυρο για συμφωνία.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται μπροστά σε μια «τέλεια πολιτική καταιγίδα», σύμφωνα με ανάλυση του Politico. Ο Ιανουάριος ίσως αποτελέσει το τελευταίο παράθυρο ευκαιρίας για συμφωνία στον νέο προϋπολογισμό της ΕΕ, ύψους 2 τρισεκατομμυρίων ευρώ, πριν από το κύμα εκλογών που έρχεται. Και οι τέσσερις μεγαλύτερες οικονομίες της Ένωσης, Ισπανία, Γαλλία, Γερμανία και Ιταλία, οδεύουν προς εκλογές ή πολιτική αναταραχή. Οι χώρες αυτές αντιπροσωπεύουν αθροιστικά το 60% του ΑΕΠ και του πληθυσμού της ΕΕ, κάτι που απειλεί να παραλύσει την ικανότητα των Βρυξελλών να λάβουν οποιαδήποτε απόφαση. Όπως προειδοποίησε ο Ρουμάνος ευρωβουλευτής του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, Ζίγκφριντ Μουρεσάν (Siegfried Mureșan), «ο χρόνος τελειώνει».

Η πρόσφατη Σύνοδος Κορυφής στις Βρυξέλλες έδωσε μια πρώτη γεύση για το πόσο δύσκολη θα είναι η συμφωνία, όχι μόνο για τον προϋπολογισμό αλλά και για κάθε άλλο κρίσιμο ζήτημα. Η ΕΕ ήδη δίνει μάχη σε τρία μέτωπα. Πρώτο, πώς θα συμφωνήσει στον μεγαλύτερο προϋπολογισμό της ιστορίας της. Δεύτερο, πώς θα καλύψει μια τεράστια οικονομική τρύπα στην Ουκρανία. Τρίτο, πώς θα διαχειριστεί τις γεωπολιτικές πιέσεις από τις ΗΠΑ και την Κίνα.

Τι είπε ο Νίκος Χριστοδουλίδης για τον προϋπολογισμό της ΕΕ;

«Όλοι καταλάβαιναν ότι έπρεπε να ολοκληρώσουμε... μια πολιτική συμφωνία μέχρι το τέλος του έτους», δήλωσε στο Politico ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης. Η δήλωση έγινε στο περιθώριο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και αφορούσε τις σκληρές διαπραγματεύσεις για τον προϋπολογισμό.

Ωστόσο, όπως σημείωσε ο ίδιος, οι επικείμενες εκλογές στην Ισπανία καθιστούν αυτόν τον στόχο ανέφικτο. Και τον επόμενο χρόνο, «σειρά έχουν η Γαλλία, η Ιταλία» και άλλες χώρες που οδηγούνται στις κάλπες, πρόσθεσε ο κ. Χριστοδουλίδης, προβλέποντας ακόμη μεγαλύτερες επιπλοκές για το μπλοκ.

Η Ισπανία προσέρχεται στις κάλπες τον επόμενο μήνα, με την κεντροδεξιά και την ακροδεξιά σε τροχιά εξουσίας. Η Γαλλία εκλέγει νέο Πρόεδρο τον Απρίλιο, με τις δημοσκοπήσεις να δίνουν προβάδισμα στην ακροδεξιά Μαρίν Λεπέν (Marine Le Pen). Στη Γερμανία, η άνοδος της «Εναλλακτικής για τη Γερμανία» (AfD) θέτει εν αμφιβόλω την καγκελαρία του Φρίντριχ Μερτς (Friedrich Merz). Στην Ιταλία, η ασυνήθιστα μακρόβια κυβέρνηση της Τζόρτζια Μελόνι (Giorgia Meloni) οδεύει επίσης προς εκλογές.

Αδιέξοδο στη Σύνοδο Κορυφής και φόβοι για το 2027

Οι συνέπειες γίνονται ήδη ορατές. Μετά από δύο ημέρες συνομιλιών στην τελευταία Σύνοδο Κορυφής, οι ηγέτες απέτυχαν να σημειώσουν πρόοδο για τον προϋπολογισμό των 2 τρισεκατομμυρίων ευρώ. Αντί γι' αυτό, ενεπλάκησαν σε μια απροσδόκητα σκληρή διαμάχη για την ενεργειακή πολιτική.

Τα συμπεράσματα της Συνόδου δεν ανέφεραν καθόλου την επίτευξη συναίνεσης για τον προϋπολογισμό πριν από το τέλος του έτους. Τα κράτη-μέλη αντιστάθηκαν στην πίεση του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα (António Costa), για προθεσμία έως τα τέλη του 2026, παρότι εκκρεμούν Σύνοδοι τον Νοέμβριο και τον Δεκέμβριο.

Εάν αυτές οι συναντήσεις αποτύχουν, οι ήδη τεταμένες διαπραγματεύσεις θα μεταφερθούν στο 2027. Τότε οι προεκλογικές μάχες θα σκιάζουν ακόμη περισσότερο τις συνομιλίες και οι κυβερνήσεις θα εμφανίζονται όλο και πιο διστακτικές να προχωρήσουν στους απαραίτητους συμβιβασμούς.

«Δεχόμαστε επίθεση από τρεις πλευρές»

Η παράλυση που φοβούνται οι Βρυξέλλες, καθώς ο εκλογικός κύκλος της Ευρώπης επιταχύνεται, έχει αρχίσει να εδραιώνεται. Οι ηγέτες δεν πέτυχαν μεγάλες συμφωνίες. Αντίθετα, χρησιμοποίησαν τη συνάντηση για να οχυρωθούν στις θέσεις τους και να αναζητήσουν τακτικά πλεονεκτήματα έναντι των αντιπάλων τους.

Η υποβόσκουσα απαισιοδοξία ήταν έκδηλη, σύμφωνα με έξι διπλωμάτες και αξιωματούχους που μίλησαν στο Politico υπό καθεστώς ανωνυμίας. «Το επόμενο έτος θα είναι χειρότερο», προειδοποίησε ανώτατος διπλωμάτης της ΕΕ.

Η εσωτερική αυτή κρίση της ΕΕ δεν θα μπορούσε να συμβεί σε χειρότερη χρονική συγκυρία. Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ (Donald Trump), υπονομεύει τη διατλαντική συμμαχία και το εμπορικό έλλειμμα με την Κίνα διευρύνεται. Η ΕΕ αντιμετωπίζει έτσι αυξανόμενες γεωπολιτικές και οικονομικές πιέσεις σε πολλαπλά μέτωπα.

«Επιδιώκουν τη διάσπασή μας», δήλωσε ο Βέλγος Πρωθυπουργός, Μπαρτ Ντε Βέβερ (Bart De Wever), αναφερόμενος στις δυνάμεις ανατολικά και δυτικά των Βρυξελλών. Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών της Λιθουανίας, Γκαμπριέλιους Λαντσμπέργκις (Gabrielius Landsbergis), ήταν ακόμη πιο σαφής: «Δεχόμαστε επίθεση από τρεις πλευρές: από τις ΗΠΑ, τη Ρωσία και την Κίνα».

Ουκρανία: Η τρύπα των 35 δισ. και τα παγωμένα ρωσικά κεφάλαια

Παράλληλα, η Ουκρανία αντιμετωπίζει δημοσιονομική τρύπα ύψους 30 έως 35 δισεκατομμυρίων δολαρίων για το επόμενο έτος, σύμφωνα με το ΔΝΤ. Την ίδια ώρα, η Ρωσία σφυροκοπά τις ενεργειακές της υποδομές ενόψει του χειμώνα.

Ο Ουκρανός Πρόεδρος, Βολόντιμιρ Ζελένσκι (Volodymyr Zelensky), έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου στη Σύνοδο Κορυφής. Τόνισε ότι εάν η Ουκρανία πέσει, 20 εκατομμύρια Ουκρανοί θα κατακλύσουν την ΕΕ. «Η Ρωσία μας σκοτώνει. Δεν θέλουν να σταματήσουν», είπε χαρακτηριστικά.

Μια πιθανή λύση για τη χρηματοδότηση του Κιέβου θα μπορούσαν να είναι τα 200 δισεκατομμύρια ευρώ ρωσικών στοιχείων ενεργητικού. Τα κεφάλαια αυτά παραμένουν δεσμευμένα στο χρηματοπιστωτικό ίδρυμα Euroclear στις Βρυξέλλες. Ωστόσο, δεν υπάρχει καμία ένδειξη συναίνεσης, καθώς το Βέλγιο εξακολουθεί να προβάλλει βέτο στη χρήση αυτών των πόρων.

Μια Ευρώπη χωρίς ηγέτη: Η εικόνα στις τέσσερις μεγάλες χώρες

Τα προβλήματα της ΕΕ ξεπερνούν τους αριθμούς του προϋπολογισμού. Το πολιτικό μέλλον των ισχυρότερων ηγετών της Ευρώπης τελεί υπό αμφισβήτηση. Έτσι, οι Βρυξέλλες κινδυνεύουν να χάσουν τις σταθερές συμμαχίες που απαιτούνται για συμβιβασμούς.

«Έχουμε πλέον μια Ευρώπη χωρίς σαφή ηγέτη», ανέφερε άλλος διπλωμάτης της ΕΕ. «Η Πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν (Ursula von der Leyen), είναι ισχυρή. Αλλά δεν έχουμε μια Μέρκελ (Merkel) ή έναν Μιτεράν (Mitterrand)».

Γαλλία: Ο Εμανουέλ Μακρόν (Emmanuel Macron) δεν μπορεί συνταγματικά να διεκδικήσει τρίτη θητεία και αποχωρεί από το Ελιζέ τον Απρίλιο. Σε κεκλεισμένων των θυρών συζητήσεις παραδέχθηκε ότι δεν διαθέτει την πολιτική εντολή για να υπογράψει συμφωνία για τον προϋπολογισμό στους τελευταίους μήνες της θητείας του.

Ισπανία: Ο Πέδρο Σάντσεθ (Pedro Sánchez) οδεύει προς ήττα στις εκλογές της 29ης Νοεμβρίου. Αυτό σημαίνει ότι η Μαδρίτη δύσκολα θα σχηματίσει κυβέρνηση πριν από τον Ιανουάριο.

Γερμανία: Η άνοδος της ακροδεξιάς και η πτώση της δημοτικότητας του Φρίντριχ Μερτς περιορίζουν τα περιθώρια ελιγμών του Βερολίνου.

Ιταλία: Οι εκλογές είναι προγραμματισμένες για το 2027. Ωστόσο, αναλυτές εκτιμούν ότι η Τζόρτζια Μελόνι ενδέχεται να προσφύγει στις κάλπες πολύ νωρίτερα.

Ο Ιανουάριος ίσως αποτελέσει το τελευταίο παράθυρο ευκαιρίας για συμφωνία πριν από το κύμα των εκλογών. Όπως προειδοποίησε ο Ζίγκφριντ Μουρεσάν, «ο χρόνος τελειώνει».

Με πληροφορίες από Politico

Ακολουθήστε το E-Radio.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι τα πιο hot νέα της επικαιρότητας.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

ΕΙΔΗΣΕΙΣ · Προχτές

Μακρόν: Χόρευε στη συναυλία της Σελίν Ντιόν, λίγες ώρες πριν τα οδοφράγματα ‑ Οι αντιδράσεις

ΕΙΔΗΣΕΙΣ · Προχτές

Η Γαλλία στις φλόγες: Οι διαδηλωτές καταλαμβάνουν δημόσια κτίρια ‑ Δακρυγόνα και πυροτεχνήματα