Πόσοι Έλληνες έχουν «ελληνικό πόδι» και πόσοι «αιγυπτιακό»

Αυτό που στην τέχνη ονομάζεται ελληνικό πόδι και στην ιατρική περιγράφεται ως δυσμορφία ή δάκτυλος του Morton αποδίδεται στα γενετικά χαρακτηριστικά των Ελλήνων βάσει στοιχείων μελέτης, η οποία παρουσιάστηκε στο 34ο ετήσιο συνέδριο της Ορθοπαιδικής και Τραυματολογικής Εταιρείας Μακεδονίας-Θράκης.

Όπως προκύπτει από τα στοιχεία της μελέτης με τίτλο «Επιπολασμός του ελληνικού ποδός (Morton's toe) στον πληθυσμό. Μια επιδημιολογική έρευνα στη βάση της κλασικής ταξινόμησης του πέλματος», το 46% του δείγματος ελληνικού πληθυσμού που μελετήθηκε έχει τη μορφή ποδιού που ονομάζεται ελληνικό πόδι και χαρακτηρίζεται από το μακρύτερο δεύτερο δάχτυλο απ' όλα τα υπόλοιπα. Το 51,5%, πάλι, έχει αιγυπτιακό πόδι, που χαρακτηρίζεται από μεγαλύτερο το μεγάλο δάχτυλο και μικρότερα με φθίνουσα κλίμακα τα υπόλοιπα.

«Αυτό χαρακτηρίζεται ως ελληνικό πόδι είναι ένα γενετικό χαρακτηριστικό των Ελλήνων, όπως πχ οι βόρειοι λαοί είναι ξανθοί, έτσι οι Έλληνες έχουν αυτήν τη μορφή ποδιού. Επειδή αυτό το εύρημα μπορεί να έχει πολλές αναγνώσεις, θα πρέπει να διευκρινίσουμε ότι πρόκειται για ένα γενετικό χαρακτηριστικό που το βλέπουμε πιο συχνά στους Έλληνες και περισσότερο στους άντρες, ενώ στον παγκόσμιο πληθυσμό αυτή η μορφή ποδιού είναι μόνο 5%», δήλωσε στο Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων ο αναπληρωτής διευθυντής του Ρευματολογικού Τμήματος του 424 Περικλής Βουνοτρυπίδης, ο οποίος παρουσίασε τα αποτελέσματα της μελέτης στο συνέδριο.

Σύμφωνα με την κλασική ταξινόμηση, διακρίνονται τρεις μορφές του άκρου ποδός, βασισμένες σε ονοματολογία δανεισμένη από την τέχνη και οι οποίες χαρακτηρίζονται με τους όρους «αιγυπτιακό πόδι», «ρωμαϊκό» (τετράγωνο πόδι) και «ελληνικό πόδι». Η ποσοστιαία αναλογία των μορφών αυτών στον παγκόσμιο πληθυσμό είναι 70%, 25% και 5% αντίστοιχα. Στη ιατρική περιγράφεται ο ελληνικός τύπος ως δυσμορφία ή δάκτυλος του Morton.

Σκοπός της μελέτης ήταν η αποτύπωση των μορφολογικών γνωρισμάτων του άκρου ποδός σύμφωνα με τον κλασικό τρόπο ταξινόμησης, στον ελληνικό πληθυσμό. Συμμετείχαν εθελοντικά, μετά από έγγραφη συγκατάθεση, 163 άτομα, εκ των οποίων οι 76 άντρες οι 87 γυναίκες. Το 56,4% του πληθυσμού αυτού καταγόταν από τη Μακεδονία, ενώ το 43,6% από τα υπόλοιπα γεωγραφικά διαμερίσματα της χώρας.

«Το δείγμα αυτό εξετάσθηκε μορφολογικά και ταξινομήθηκε στους τρεις τύπους, ενώ παράλληλα έγινε καταγραφή του τόπου καταγωγής και τυχόν συμπτωματολογία από τα κάτω άκρα. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι το 62% των ανδρών και το 32% των γυναικών του πληθυσμού της μελέτης εμφανίζουν τον ελληνικό τύπο ποδός. Η αναλογία των τύπων του πέλματος στο σύνολο του εξετασθέντος δείγματος ήταν για το αιγυπτιακό 51,5% (17,8% άντρες, 33,7% γυναίκες), για το ρωμαϊκό 2,5% (0% άντρες, 2,5% γυναίκες) και για το ελληνικό πόδι 46% (28,8% άντρες και 17% γυναίκες). Το 26% των ανδρών και 23% των γυναικών εμφάνιζαν κάποια περίοδο του βίου συμπτωματολογία από τα κάτω άκρα. Η μελέτη επιβεβαιώνει την υπεροχή του ελληνικού τύπου ποδός στους Έλληνες, συγκριτικά με τα δεδομένα της διεθνούς βιβλιογραφίας. Καταδεικνύεται ένας φυλοσύνδετος υπολειπόμενος τρόπος μεταβίβασης, ενώ ο χαρακτηρισμός δάκτυλος του Morton θεωρείται ότι δεν αποτυπώνει τη φυλογενετική σημασία του γνωρίσματος», ανέφερε ο κ. Βουνοτρυπίδης. Για την εκπόνηση της μελέτης συνεργάστηκαν με τον κ. Βουνοτρυπίδη ο ρευματολόγος-επιμελητής του Ρευματολογικού Τμήματος του 424 Δημήτρης Ζησόπουλος και η φιλόλογος Πολυξένη Νούτσου.

Να σημειωθεί, ότι μια εκτενέστερη μελέτη σχετικά με το ίδιο θέμα θα παρουσιάσει ο κ. Βουνοτρυπίδης στο Συνέδριο Rheumatology 2015 που διοργανώνει η Βρετανική Ρευματολογική Εταιρεία 28-30 Απριλίου στο Μάντσεστερ.