Ποιες είναι οι δέκα αλλαγές σε συνταξιοδοτικό και ασφαλιστικό για το 2017

Ξεκλειδώνει ο μηχανισμός της «προσωπικής διαφοράς» για 2,91 εκατομμύρια κύριες συντάξεις, που θα πρέπει να έχουν ανακαθοριστεί με βάση το νέο σύστημα υπολογισμού έως τα τέλη του Σεπτέμβρη του 2017.

Η εγκύκλιος για τον επανυπολογισμό των κύριων συντάξεων που εκδόθηκε από τον υφυπουργό Εργασίας, Τάσο Πετρόπουλο, καθορίζει όλες τις σχετικές λεπτομέρειες για το τιτάνιο εγχείρημα που θα κρίνει, εν πολλοίς, και την τύχη του Ενιαίου Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης.

Ποσό αναφοράς για τον καθορισμό της προσωπικής διαφοράς είναι η καθαρή προ φόρου σύνταξη, όπως προκύπτει μετά την επιβολή των μνημονιακών περικοπών που καταργούνται, σύμφωνα με το Έθνος.

Εθνική - Ανταποδοτική

Υπολογίζεται δηλαδή η νέα σύνταξη με βάση το σύστημα Εθνική - Ανταποδοτική και η διαφορά που προκύπτει ανάμεσα στο παλιό προ φόρου ποσό και το σημερινό προ φόρου ποσό είναι η προσωπική διαφορά του συνταξιούχου. Η σύνταξη για όλους τους παλιούς συνταξιούχους θα είναι έτσι το άθροισμα της εθνικής, της ανταποδοτικής και της προσωπικής διαφοράς, ώστε να διατηρηθούν στο σημερινό τους ύψος όλες οι παλιές συντάξεις. Η προσωπική διαφορά -σύμφωνα με τον ισχύοντα νόμο- συμψηφίζεται από 1.1.2019 κατ’ έτος και μέχρι την πλήρη εξάλειψή της με την εκάστοτε αύξηση των νέων συντάξεων.

Στη διαδικασία μπαίνουν όλες οι συντάξεις που αφορούν σε αιτήσεις μέχρι 12/5/2016.

Ειδικότερα, από την εγκύκλιο καθίσταται σαφές πως:

1. Για τον υπολογισμό της ανταποδοτικής σύνταξης στις παλιές συντάξεις θα ληφθεί υπόψη το σύνολο του πραγματικού χρόνου ασφάλισης και γι' αυτό είναι πιθανόν να προκύψουν διαφορές σε σχέση με τον χρόνο βάσει του οποίου υπολογίστηκε η καταβαλλόμενη σύνταξη. Για παράδειγμα εάν ο συνταξιούχος είχε χρόνο ασφάλισης 45 ετών, όμως η σύνταξή του με βάση το παλιό καθεστώς υπολογίστηκε για 40 έτη, στο ηλεκτρονικό αρχείο θα πρέπει να καταχωρισθεί η πληροφορία ότι ο συνολικός χρόνος ασφάλισης είναι 45 έτη. Αντίστοιχα, εάν ο συνταξιούχος είχε χρόνο ασφάλισης 15 ετών, όμως η σύνταξή του υπολογίστηκε για 20 έτη, πρέπει να καταχωρισθεί ότι ο χρόνος ασφάλισης είναι 15 έτη.

2. Ξεχωριστή διαδικασία προβλέπεται για τους διπλοσυνταξιούχους. Θα ακολουθηθεί η διαδικασία που προβλέπει ο νόμος για την παράλληλη ασφάλιση. Δηλαδή, όπως εξηγούν ειδικοί, οι δυο συντάξεις θα συγχωνευθούν επί της ουσίας σε μια ανταποδοτική σύνταξη και η σημερινή δεύτερη θα συνιστά προσαύξηση της πρώτης. Ειδική μέριμνα θα πρέπει να υπάρξει από τις υπηρεσίες και του ΕΤΑΑ - ΤΣΑΥ, δεδομένου ότι η αναπροσαρμογή των συντάξεων αφορά και τη λήψη παροχής από τον Κλάδο Μονοσυνταξιούχων.

3. Προσωπική διαφορά θα καθοριστεί και για τις εισφορές υπέρ ΑΚΑΓΕ και ασθενείας, δεδομένου ότι θα διαφέρουν μεταξύ παλιάς και νέας σύνταξης.

4. Στην προσωπική διαφορά επίσης μπαίνουν: τυχόν οικογενειακά επιδόματα που δίδονται με τη σύνταξη, το πρόσθετο «πέναλτι» του 10% μέχρι τη συμπλήρωση του πλήρους ορίου συνταξιοδότησης ή το οργανικό ποσό μέχρι τη συμπλήρωση των 67. Σε περίπτωση όμως που μελλοντικά υπάρξει διαφοροποίηση των στοιχείων αυτών, οι φορείς θα προχωρούν σε νέο υπολογισμό της προσωπικής διαφοράς.

5. Στις συντάξεις χηρείας αναπροσαρμόζεται το ποσό, όμως η προσωπική διαφορά και η νέα σύνταξη επιμερίζονται μεταξύ των δικαιοδόχων με τα ποσοστά που προβλέπονται από το παλιό καθεστώς. Όσοι λαμβάνουν μειωμένη γήρατος, η μείωση θα περάσει στην εθνική, όχι στην ανταποδοτική.

Δέκα αλλαγές φέρνει στο ασφαλιστικό - συνταξιοδοτικό καθεστώς το 2017, όπως επισημαίνει το Ενιαίο Δίκτυο Συνταξιούχων.

Οι αλλαγές έχουν ως εξής:

1. Οι νέες συντάξεις που θα εκδοθούν με βάση τον νόμο Κατρούγκαλου, θα είναι μειωμένες από 10% έως 30% σε σχέση με το προηγούμενο καθεστώς. Δηλαδή, θα αρχίζουν από 400 ευρώ και θα πιάνουν ταβάνι στα 1.200 ευρώ. Όσοι συνταξιοδοτηθούν εντός του 2017 με τη σύνταξή τους να υπολείπεται κατά 20% και πλέον από τον παλιό τρόπο, θα δικαιούνται το 1/3 της διαφοράς.

2. Νέα όρια ηλικίας θα ισχύσουν για 150.000 ασφαλισμένους που κατοχυρώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα μέσα στο 2017. Η επιβάρυνση είναι από 3 έως 21 μήνες, με μεγάλους χαμένους τις μητέρες ανηλίκων και όσους έβγαιναν με μειωμένη σύνταξη πριν από τα 62.

3. Από 1/1/2017 η εισφορά 20% θα ισχύσει και στο Δημόσιο, καθώς για πρώτη φορά το κράτος θα καταβάλει στον ΕΦΚΑ εισφορά ως εργοδότης.

4. Η εφαρμογή των νέων πλαφόν και το κούρεμα των υψηλών συντάξεων (άνω των 2.000 ευρώ μεικτά για μία κύρια σύνταξη και 3.000 άθροισμα) θα αποφέρει το 2017 43,1 εκατ. ευρώ από τον ιδιωτικό τομέα και 89,3 εκατ. ευρώ από τον δημόσιο. Επίσης μειωμένες θα είναι οι νέες συντάξεις χηρείας).

5. Μείωση κατά 434 εκατ. ευρώ στο ΕΚΑΣ. Η περικοπή έγινε στις 22/12/2106 με την κατάργηση του ΕΚΑΣ για επιπλέον 240.000 χαμηλοσυνταξιούχους από 1/1/2017, με βάση τα νέα εισοδηματικά κριτήρια.

6. Δημιουργείται από 1/1/2017 ο ΕΦΚΑ (Ενιαίος Φορέας Κοινωνικής Ασφάλισης) με ελλείμματα-μαμούθ. Το 2017 το Ταμείο, στο οποίο εντάσσονται από την 1η Ιανουαρίου 3,5 εκατ. ασφαλισμένοι και 2,6 εκατ. συνταξιούχοι, θα εμφανίσει έλλειμμα 2,9 δισ. ευρώ, το οποίο θα μειωθεί 1,1 δισ. ευρώ ύστερα από πρόσθετες «διορθωτικές» ενέσεις ρευστότητας από τον κρατικό προϋπολογισμό της τάξης του 1,7 δισ. ευρώ.

7. Επιβολή του διπλού ασφαλιστικού χαρατσιού 26,9% επί του εισοδήματος των επαγγελματιών, νυν ασφαλισμένων σε ΟΑΕΕ και ΕΤΑΑ (20% για κύρια σύνταξη και 6,9% για ΕΟΠΥΥ) και του διπλού χαρατσιού 20,9% για τους αγρότες ασφαλισμένους στον ΟΓΑ (14% για κύρια σύνταξη και 6,9% για ΕΟΠΥΥ).

8. Από 1/1/2017 εφαρμόζεται η νομοθεσία του ΕΦΚΑ και αυξάνεται το κόστος εξαγοράς των πλασματικών ετών.

9. Περικοπές 500.000 ευρώ προβλέπονται στα μερίσματα εντός του 2017, αφού φέτος αφαιρέθηκαν 207 εκατ. ευρώ.

10. Συνεχίζεται η μεγάλη αφαίμαξη στις επικουρικές συντάξεις.