Η θλιβερή ιστορία των ΑΤΜ στη Βόρεια Κορέα

Κανένα σύγχρονο αεροδρόμιο δεν θεωρείται ολοκληρωμένο χωρίς μηχάνημα ATM, και εκείνο της Πιονγιάνγκ πλέον διαθέτει δύο. Αλλά δεν λειτουργούν – λόγω κινεζικών κυρώσεων, λένε οι υπάλληλοι της τράπεζας – ενώ είναι άγνωστο το πότε θα μπορούν να εξυπηρετούν το κοινό.

Τα ATM είναι κάτι αρκετά ξένο στη Βόρεια Κορέα, ώστε τα δύο μηχανήματα στο ολοκαίνουργιο Διεθνές Αεροδρόμιο Σουνάν να παίζουν συνεχώς βίντεο με αναλυτικές οδηγίες χρήσης. Το βίντεο είναι στα κορεάτικα, αλλά τα μηχανήματα, που προορίζονται κυρίως για τους Κινέζους επιχειρηματίες και τουρίστες, δεν δίνουν χρήματα στο νόμισμα της Βόρειας Κορέας.

Δεν πρόκειται πάντως για τα πρώτα ATM που κάνουν την εμφάνισή τους στη χώρα. Πριν από χρόνια, η εμπορική τράπεζα Ryugyong είχε εγκαταστήσει ένα σε ξενοδοχείο του κέντρου της Πιονγιάνγκ όπου σύχναζαν Κινέζοι τουρίστες. Ένα ακόμη ATM εμφανίστηκε στο αεροδρόμιο της πόλης πέρυσι, αλλά δεν μπήκε ποτέ στην πρίζα. Ενώ οι πελάτες που επιδεικνύουν χρυσές ή ασημένιες κάρτες ATM σε δύο ακριβά καταστήματα της πόλης που πωλούν εισαγόμενα τρόφιμα και προϊόντα πολυτελείας, δικαιούνται έκπτωση.

«Δοκιμή» ή κυρώσεις;

Το πόσο έχουν χρησιμοποιηθεί τα ATM στη Βόρεια Κορέα είναι ένα θέμα που σηκώνει συζήτηση. Υπάλληλοι τουριστικού γραφείου εξηγούν ότι τα δύο ATM στο νέο αεροδρόμιο τοποθετήθηκαν πριν από μερικούς μήνες αλλά είναι ακόμη «σε φάση δοκιμής». Οι υπάλληλοι στο παράρτημα της τράπεζας στο ξενοδοχείο όπου έχει τοποθετηθεί το άλλο ATM, ισχυρίζονται ότι τα μηχανήματα δεν δουλεύουν εξαιτίας κυρώσεων από τους Κινέζους που τέθηκαν σε ισχύ τον περασμένο μήνα.

Η τράπεζα Ryugyong δεν είναι γνωστή έξω από τη Βόρεια Κορέα και αποτελεί μέλος ενός ομίλου που περιλαμβάνει ένα εργοστάσιο τουρσί, ένα εργοστάσιο οικιακών ειδών, ένα εργοστάσιο ηλεκτρικών συσκευών και ένα δημοφιλές γυμναστήριο και spa στην Πιονγιάνγκ.

Η εποπτική αρχή των κινεζικών τραπεζών δεν έχει ακόμη επιβεβαιώσει ότι όντως ισχύουν περιορισμοί από την πλευρά της. Αν αυτή είναι όντως η αιτία, θα μπορούσε να είναι ένα σημάδι ότι το Πεκίνο ασκεί πίεση στην Πιονγιάνγκ σχετικά με το πυρηνικό της πρόγραμμα και τους πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς. Η Κίνα είναι ο βασικός σύμμαχος και οικονομικός εταίρος της Βόρειας Κορέας, και δέχεται όλο και πιο έντονες πιέσεις από τις ΗΠΑ για να περάσει χαλινάρι στο γείτονά της.

Μεταξύ γειτόνων

Αλλά το πόσο έχει αλλάξει η πολιτική της Κίνας απέναντι στη Βόρεια Κορέα είναι δύσκολο να μετρηθεί. Αν και η Κίνα απαγόρευσε την εισαγωγή κάρβουνου τον Φεβρουάριο, οι εμπορικές συναλλαγές μεταξύ των δύο χωρών έχουν αυξηθεί τους τελευταίους μήνες. Στο πρώτο τρίμηνο το εμπόριο ήταν 37% αυξημένο σε σχέση με το ίδιο διάστημα το 2016, φτάνοντας τα 1,2 δισ. δολάρια. Περίπου 720 εκατ. από αυτά ήταν εξαγωγές από την Κίνα στη Βόρεια Κορέα.

Σε κάθε περίπτωση, σύντομα θα υπάρχουν πιθανότατα λιγότεροι Κινέζοι τουρίστες που θα μπορούσαν να εξυπηρετηθούν στα ATM της Πιονγιάνγκ. Η ζήτηση στα τουριστικά γραφεία έχει μειωθεί πολύ ύστερα από τις πρόσφατες προκλήσεις του Κιμ Γιονγκ Ουν, ενώ η Air China κατήργησε το δρομολόγιο Πεκίνο – Πιονγιάνγκ καθιστώντας την βορειοκορεάτικη Air Koryo τη μοναδική εταιρεία που πετάει προς και από το νέο αεροδρόμιο της χώρας.