Wikipedia: Πως ξεκίνησε η μεγαλύτερη εγκυκλοπαίδεια του κόσμου

Η ανάγκη για την συσσώρευση γνώσης σε ένα μέρος υπήρχε από τα αρχαία χρόνια. Οι βιβλιοθήκες, όπως αυτή της Αλεξάνδρειας, ήταν το μέρος όπου όλοι μπορούσαν να βρουν απαντήσεις σε ερωτήματα που τους βασάνιζαν. Όχι σε όλα, αλλά σε πάρα πολλά.

Η εγκυκλοπαίδεια ως ιδέα και λίγο αργότερα ως πράξη ξεκίνησε μετά τον Διαφωτισμό, τον 18ο αιώνα. Με τον καιρό οι εγκυκλοπαίδειες αναβαθμίστηκαν, εμπεριέχοντας εκατομμύρια λήμματα που όλο και αυξάνονταν, λόγω της αλματώδους εξέλιξης της ανθρωπότητας σε διάφορους τομείς.

Την δεκαετία του ’80 ήρθε και το ίντερνετ. Όμως η υλοποίηση μιας διαδικτυακής εγκυκλοπαίδειας άργησε αρκετά και ήρθε στο προσκήνιο από τον ιδρυτή και πρόεδρο του «Free Software Foundation» Ρίτσαρντ Στάλμαν το 1999. Πρότεινε μια δωρεάν εγκυκλοπαίδεια και έθεσε τους κανόνες από τους οποίους πρέπει να διέπεται αλλά και του τι πρέπει και οφείλει να προσφέρει στον κόσμο.

Στις 9 Μαρτίου του 2000 ιδρύθηκε στην Ουαλία η Nupedia, από τους Τζίμυ Γουέιλς και Λάρι Σάνγκερ. Ωστόσο η προσθήκη περιεχομένου στην νέα αυτή εγκυκλοπαίδεια ήταν τόσο αργή, που τον πρώτο χρόνο είχε μόλις 12 άρθρα.

Η ανάγκη για γρηγορότερη δημιουργία περιεχομένου ήταν επιτακτική. Η ιδέα έπεσε –κυριολεκτικά- στο τραπέζι σε ένα δείπνο μεταξύ του προγραμματιστή Μπέν Κόβιτς και του Σάνγκερ, στις 2 Ιανουαρίου του 2001. Εκεί οι δυο άντρες ύστερα από συζήτηση, κατάλαβαν ότι ο καλύτερος τρόπος είναι να χρησιμοποιηθεί ένα λογισμικό «wiki», το οποίο τρέχει με την σειρά του μια ιστοσελίδα «wiki», στην οποία οι χρήστες μπορούν να τροποποιήσουν το περιεχόμενο της, απευθείας από το πρόγραμμα περιήγησης (web browser).

Η ιδέα ήταν εξαιρετική. Σε λιγότερο από δυο εβδομάδες, ιδρύθηκε η Wikipedia. Αρχικά οι συντελεστές και όσοι είχαν προσφερθεί να συνεισφέρουν γραπτώς, αντέδρασαν στην δημιουργία μιας πλατφόρμας όπου οι χρήστες θα μπορούσαν να επεξεργαστούν το περιεχόμενο. Και μάλιστα μιας εγκυκλοπαίδειας γνώσεων. Όμως το domain είχε ήδη βγει online. Το πρώτο άρθρο «UuU», που υπάρχει ακόμα, έκανε την εμφάνισή του την επόμενη κιόλας μέρα. Ακολούθησε η ανακοίνωση και το κάλεσμα σε εθελοντές να βοηθήσουν το πρότζεκτ.

Μέσα σε λίγους μήνες, η Google και μεγάλοι δημοσιογραφικοί οργανισμοί, έδωσαν μεγάλη προβολή στην διαδικτυακή εγκυκλοπαίδεια. Πριν κλείσει έναν μήνα ζωής, είχε ήδη 1.000 άρθρα, ενώ τον Σεπτέμβριο του 2001 έφτασε τα 10.000. Τον Μάρτιο του 2001, ενεργοποιήθηκε το subdomain της γερμανικής γλώσσας και ακολούθησαν, η Καταλανική και η Ιαπωνική. Μέχρι το τέλος του έτους είχαν προστεθεί άλλες δέκα γλώσσες. Τον Ιανουάριο του 2002, το 90% των άρθρων ήταν στα αγγλικά, ενώ δυο χρόνια αργότερα το ποσοστό αυτό έπεσε στο 50%. Πλέον τα αγγλικά άρθρα φτάνουν μετά βίας το 13%.

Από τότε έχουν περάσει ακριβώς 17 χρόνια. Η Wikipedia έχει πλέον γίνει η μεγαλύτερη εγκυκλοπαίδεια του κόσμου, ενώ έχει αναπτύξει και πολλά ακόμα αδελφικά πρότζεκτ. Σήμερα μόνο στα αγγλικά, έχει 5,5 εκατ. άρθρα και 43 εκατ. συνολικά. Η καθημερινή της κίνηση φτάνει τους 32 εκατ. χρήστες (στοιχεία Οκτωβρίου 2017), ενώ κάθε μέρα προστίθενται κατά μέσο όρο 600 άρθρα.

Είναι σίγουρο πλέον πως αν έχετε κάποια απορία είναι η πρώτη ιστοσελίδα που θα επισκεφτείτε. Η Wikipedia έχει γίνει πλέον η μεγαλύτερη και κυριότερη εγκυκλοπαίδεια του κόσμου. Κι αυτό, γιατί ανήκει σε όλον τον κόσμο. Μεταφορικά και κυριολεκτικά.