50 χρόνια από το «μεγάλο άλμα για την ανθρωπότητα» στην Σελήνη

«Είναι ένα μικρό βήμα για τον άνθρωπο, ένα μεγάλο άλμα για την ανθρωπότητα»: με αυτή τη φράση του πριν από 50 χρόνια, ο Νιλ Άρμστρονγκ περνούσε στην ιστορία ως ο πρώτος άνθρωπος που πατούσε το πόδι του στη Σελήνη, επέτειος που τιμήθηκε το Σάββατο στις ΗΠΑ και από τη NASA.

Στο Χιούστον του Τέξας όπου ήταν και συνεχίζει να είναι το κέντρο επικοινωνιών της NASA για τις επανδρωμένες πτήσεις, χιλιάδες λάτρεις του διαστήματος και νοσταλγοί της κατάκτησής του μετρούν τα δευτερόλεπτα πριν από αυτό το πρώτο βήμα, το οποίο οι άνω των 50 ετών ίσως είχαν δει σε απευθείας μετάδοση από μια ασπρόμαυρη τηλεόραση.

Ήταν 02.56 ώρα Γκρίνουιτς της Δευτέρας 21 Ιουλίου 1969, δηλαδή 04.56 τότε στην Ελλάδα. Εκείνα τα χαράματα, πολλοί Ευρωπαίοι καθυστέρησαν να πάνε στη δουλειά.

Η δεύτερη φράση του 'Αρμστρονγκ είναι λιγότερο γνωστή: «Η επιφάνεια είναι λεπτή και κονιορτώδης, μπορώ να τη σηκώσω με το πόδι...»

Περίπου είκοσι λεπτά αργότερα, ο συνάδελφός του Μπαζ 'Ολντριν κατέβηκε και αυτός από τη σεληνάκατο. «Θαυμάσια ερήμωση», αναφώνησε.

Ακολούθησαν δυόμισι ώρες γεωλογικών και επιστημονικών περιγραφών, συλλογής δειγμάτων και επιστημονικών εργασιών. Οι δύο αστροναύτες πήραν περισσότερες από 800 φωτογραφίες, πριν επιστρέψουν στη σεληνάκατο.

«Η διαστημική πτήση Apollo 11 είναι το μοναδικό γεγονός του 20ού αιώνα που θα έχει τη δυνατότητα να γίνει ευρέως γνωστό κατά τον 30ό αιώνα», δήλωσε ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Μάικ Πενς σε ομιλία του στο διαστημικό κέντρο Κένεντι στη Φλόριντα, απ΄όπου αναχώρησε η αποστολή.

Η 50ή επέτειος τιμάται με πλήθος εκδηλώσεων, συνεδρίων και εορτασμών στις Ηνωμένες Πολιτείες και στη NASA εδώ και μήνες, σε μια περίοδο που η διαστημική υπηρεσία προσπαθεί να κινητοποιήσει εκ νέου τη χώρα για μια ανάκτηση της Σελήνης.

Η επέτειος αναζωπύρωσε τη συζήτηση γύρω από τρέχον πρόγραμμα για επιστροφή στη Σελήνη, το πρόγραμμα Artemis, που πολλοί ειδικοί, μεταξύ άλλων και εντός της υπηρεσίας, θεωρούν μη ρεαλιστικό να επιτευχθεί εντός της προθεσμίας που έθεσε η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ: 2024.

Ο Μάικ Πενς επανέλαβε αυτόν τον στόχο χθες: «Η Αμερική θα επιστρέψει στη Σελήνη σε πέντε χρόνια από σήμερα και ο επόμενος άνθρωπος και η πρώτη γυναίκα στη Σελήνη θα είναι αμερικανοί αστροναύτες».

«Η κυβέρνησή μου δεσμεύεται να αποκαταστήσει την κυριαρχία και την ηγετική ικανότητα της χώρας μας στο διάστημα για τους αιώνες», δήλωσε ο πρόεδρος Τραμπ σε μήνυμά του.

Μετά την αποστολή Apollo, πολλοί από τους προκατόχους του ανακοίνωσαν μια επανεκκίνηση του διαστημικού προγράμματος της χώρας.

Πριν από ακριβώς 30 χρόνια, στην 20η επέτειο, ο Τζορτζ Μπους ο πρεσβύτερος υποσχόταν τη δημιουργία βάσης στη Σελήνη και την αποστολή επανδρωμένης πτήσης στον Άρη. Ο στόχος; «Η αποκατάσταση της υπεροχής των Ηνωμένων Πολιτειών ως διαστημικής χώρας», δήλωνε.

Και τον Ιανουάριο του 2004, ο πρόεδρος Τζορτζ Μπους ο νεότερος έθετε τον στόχο της «επιστροφής στη Σελήνη έως το 2020».

Ωστόσο, το χάσμα μεταξύ των προθέσεων και της οικονομικής πραγματικότητας έχει καταδικάσει έως σήμερα αυτά τα σχέδια. Το μέλλον του προγράμματος Άρτεμις θα εξαρτηθεί επομένως από τη βούληση του Κογκρέσου που ψηφίζει τους προϋπολογισμούς της NASA και από τις προεδρικές εκλογές του 2020. Στην περίπτωση που ηττηθεί ο Ντόναλντ Τραμπ, κάποιος άλλος πρόεδρος θα πρέπει να αποφασίσει προς τα πού θα στραφούν οι ΗΠΑ, στο ηλιακό μας σύστημα.

Όσον αφορά τη συζήτηση αυτή --που γινόταν και στη δεκαετία του 1960-- η Μισέλ Κλαρ, που επισκέπτεται το Χιούστον, πιστεύει ότι θα πρέπει «πρώτα να υπάρξει μέριμνα για τους ανθρώπους εδώ, και μετά μια νέα αποστολή στη Σελήνη».