Σαν σήμερα: Η πρώτη πολιορκία του Μεσολογγίου

Ο ελληνικός αγώνας μετα την επανάσταση του 1821 βρισκόταν στο απόγειό του. Μετά την ήττα των ελληνικών στρατευμάτων στην μάχη του Πέτα στις 4 Ιουλίου του 1822, οι τουρκικές δυνάμεις μεταφέρθηκαν στο σημερινό Αγρίνιο (τότε Βραχοχώρι) και ύστερα από μικρή αντίσταση που βρήκαν στο Κεφαλόβρυσο, βαδίζουν προς το Μεσολόγγι. Στις 25 Οκτωβρίου, ο Ομέρ Βρυώνης και ο Κιουταχής αποκλειουν από ξηράς την κοιλάδα του Μεσολογγίου με την βοήθεια 5 Ελλήνων οπλαρχηγών, οι οποίοι είχαν ορκιστεί υποταγή στους δυο πασάδες.

Την υπεράσπιση της πόλης ανέλαβαν ο Μάρκος Μπότσαρης και ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος. Στο Μεσολόγγι υπήρχαν περίπου 700 άντρες. Όμως χρειαζόταν ο διπλάσιος αριθμός για να υπερασπιστεί κάποιος επιτυχημένα την πόλη. Το τείχος ήταν χαμηλό, αν και ο Μαυροκορδάτος που είχε σπουδάσει οχυρωματική στην Γενεύη, το επιδιόρθωσε, καθαρίζοντας τις τάφρους και τοποθετώντας ξιφολόγχες, ώστε οι υπερασπιστές να φαίνονται περισσότεροι.

Τα τρόφιμα έφταναν μόλις για έναν μήνα. Η θέση των πολιορκουμένων ήταν άσχημη. Ο Κιουταχής υποστήριζε πως η πόλη πρέπει να καταληφθεί άμεσα. Ο Ομέρ Βρυώνης από την άλλη, υποστήριξε πως πρέπει να διαπραγματευτούν, ώστε η πόλη να παραμείνει σε καλή κατάσταση για τις ανάγκες του στρατού.

Η γνώμη του Βρυώνη επικράτησε. Μετά από πολυήμερες συζητήσεις, ένας μικρός στόλος με αρχηγό τον Ανδρέα Μιαούλη σπάει τον θαλάσσιο αποκλεισμό του Μεσολογγίου και αποβιβάζει περίπου 1.000 άνδρες, με αρχηγούς τους Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη, Ανδρέα Ζαΐμη και Κανέλλο Δεληγιάννη. Το κλίμα στο στρατόπεδο των Τούρκων αρχίζει να αλλάζει.

Τα τρόφιμα δεν έφταναν και τα πολεμοφόδια λιγόστευαν. Μετά από την τρίμηνη πολιορκία, ο Ομέρ Βρυώνης αποφασίζει να γίνει «γιουρούσι» τα ξημερώματα 24ης προς 25ης Δεκεμβρίου. Στόχος των Τούρκων ήταν να πιάσει όλους του πιστούς στις εκκλησίες για τον εορτασμό των Χριστουγέννων. Όμως το «γιουρούσι» είχε διαρρεύσει. Η φρουρά έμεινε στην θέση της και η επίθεση των Τούρκων γνώρισε την συντριβή.

Έξι ημέρες αργότερα, οι Τούρκοι, φοβούμενοι την φήμη πως ο Οδυσσέας Ανδρούτσος πηγαίνει προς τα εκεί, εγκαταλείπουν το Μεσολόγγι. Η νίκη των Μεσολογγιτών και η τρίμηνη παραμονή των τούρκικων στρατευμάτων εκεί, απέτρεψε μια ίσως καταδικαστική για την Δυτική Ελλάδα εκστρατεία.