Γιατί πεθαίνουν χιλιάδες γάτες στην Κύπρο; Ανησυχία για τον κορωνοϊό των αιλουροειδών

Χιλιάδες γάτες έχουν πεθάνει στην Κύπρο, σύμφωνα με τους ειδικούς που προειδοποιούν ότι ένα πιο μολυσματικό στέλεχος του κορωνοϊού των αιλουροειδών προκαλεί σοβαρές ασθένειες. Ξεχωριστά, δεκάδες γάτες πέθαναν αφού μολύνθηκαν από τη γρίπη των πτηνών στην Πολωνία.

Οι αναφορές έχουν εγείρει ερωτήματα σχετικά με το αν υπάρχει κάποια σχέση μεταξύ της αύξησης των θανάτων και αν, δεδομένου ότι πολλοί έχουν κατοικίδια γάτες στο σπίτι, υπάρχουν ενδείξεις για αυξημένο κίνδυνο για τους ανθρώπους.

Το ξέσπασμα στην Κύπρο αφορά έναν κορωνοϊό των αιλουροειδών – που δεν συνδέεται με το Covid-19 – ο οποίος κυκλοφορεί επίσης σε γάτες στο Ηνωμένο Βασίλειο, αλλά δεν μολύνει τους ανθρώπους.

Ο ιός κανονικά προκαλεί απλώς μια ήπια στομαχική διαταραχή, αλλά μπορεί να οδηγήσει σε μολυσματική περιτονίτιδα της γάτας (FIP), όπου τα λευκά αιμοσφαίρια μολύνονται, εξαπλώνοντας τον ιό στο σώμα της γάτας και προκαλώντας μια συχνά θανατηφόρα φλεγμονώδη αντίδραση στην κοιλιά, τα νεφρά και τον εγκέφαλο.

Νωρίτερα φέτος, οι κτηνίατροι ανέφεραν μια ξαφνική αύξηση των γατών που πάσχουν από FIP σε τοποθεσίες σε όλη την Κύπρο, αυξάνοντας από μόλις τρία και τέσσερα επιβεβαιωμένα με PCR κρούσματα το 2021 και το 2022 σε 98 κρούσματα τον Ιανουάριο.

Την περασμένη εβδομάδα, ο Ντίνος Αγιομαμίτης, επικεφαλής της Εταιρείας Προστασίας και Ευημερίας Γάτας (PAWS) Κύπρου, έκανε τον δραματικό ισχυρισμό ότι περίπου 300.000 γάτες έχουν πεθάνει από FIP από τον Ιανουάριο, αν και αργότερα διευκρίνισε ότι πρόκειται για έναν πρόχειρο υπολογισμό που βασίζεται σε ένα εκτιμώμενο ποσοστό θνησιμότητας 20-30% μεταξύ των περίπου 1 εκατομμυρίου γατών του νησιού, σύμφωνα με τον Guardian.

«Δεν έχουμε επικυρώσει ακόμη αυτούς τους αριθμούς», δήλωσε ο Δρ Χαράλαμπος Αττίπας, ανώτερος λέκτορας κτηνιατρικής κλινικής παθολογίας στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου και ένας από τους επιστήμονες που ερευνούν την επιδημία. Είπε ότι τα τελευταία στοιχεία έδειξαν ότι τα κρούσματα είχαν αυξηθεί κατά 40 φορές, σε ετήσια βάση. «Σίγουρα οι αριθμοί είναι χιλιάδες, αλλά ο ακριβής [αριθμός] είναι δύσκολο να ειπωθεί».

Όπως και να έχει, ο Αττίπας δήλωσε ότι η εξέλιξη είναι «πολύ ανησυχητική» και υποδεικνύει ότι κυκλοφορεί ένα πιο ιογενές στέλεχος. Η ομάδα του Εδιμβούργου πραγματοποίησε αλληλούχιση του γονιδιώματος για να διαπιστώσει αν ο ιός έχει μεταλλαχθεί. Αν ναι, είναι πιθανό ότι η πανδημία οδήγησε έμμεσα στην εμφάνιση ενός νέου στελέχους: δεδομένου ότι οι γάτες μπορούν να μολυνθούν με το Covid-19, πολλές από αυτές φέρουν πλέον νέα αντισώματα που θα μπορούσαν να έχουν οδηγήσει στην εξέλιξη των υφιστάμενων κορωνοϊών των αιλουροειδών.

Οι κτηνίατροι στο Λίβανο, την Τουρκία και το Ισραήλ, που έχουν επίσης μεγάλους πληθυσμούς αδέσποτων γατών, ανέφεραν ανεπίσημα παρόμοιες αυξήσεις, δήλωσε ο Αττίπας, αν και δεν υπάρχουν στοιχεία για παρόμοιο μοτίβο στο Ηνωμένο Βασίλειο ή την Ευρώπη. Η εξάπλωση του ιού εντός του Ηνωμένου Βασιλείου θα ήταν πιθανώς πιο αργή, καθώς υπάρχουν λιγότερες αδέσποτες γάτες και η FIP είναι θεραπεύσιμη, αν και τα αντιικά φάρμακα μπορεί να κοστίζουν περίπου 5.000 λίρες ανά θεραπεία.

Ο Βρετανικός Κτηνιατρικός Σύλλογος (BVA) συμβουλεύει ότι οι γάτες που εισάγονται από την Κύπρο θα πρέπει να εξετάζονται πριν από το ταξίδι και να μην μετακινούνται εάν το τεστ είναι θετικό.