Χιόνισε στην έρημο Ατακάμα ‑ Σε «κατάσταση επιβίωσης» το ισχυρότερο ραδιοτηλεσκόπιο στον κόσμο

Μια σπάνια χιονόπτωση στο πιο ξηρό μέρος της Γης έχει σταματήσει τη λειτουργία μιας από τις κορυφαίες συστοιχίες τηλεσκοπίων στον κόσμο, την περασμένη εβδομάδα.

Το χιόνι έχει καλύψει μέρος της ερήμου Atacama, η οποία δέχεται λιγότερο από μια ίντσα βροχόπτωσης ετησίως και φιλοξενεί το Atacama Large Millimeter/submillimeter Array (ALMA), ένα μεγάλο δίκτυο ραδιοτηλεσκοπίων στη βόρεια Χιλή.

Η χιονόπτωση σημειώθηκε πάνω από την Εγκατάσταση Υποστήριξης Επιχειρήσεων του ALMA, που βρίσκεται σε υψόμετρο 2.900 μέτρων και περίπου 1.700 χιλιόμετρα βόρεια του Σαντιάγο.

Η συστοιχία ραδιοτηλεσκοπίων του ALMA είναι σκαρφαλωμένη ψηλά στο οροπέδιο Chajnantor - μια πεδιάδα της ερήμου στα 5.104 μέτρα στην περιοχή Antofagasta της Χιλής - συνήθως βλέπει τρεις χιονοπτώσεις το χρόνο.

Το υψηλό οροπέδιο που μοιράζονται η Χιλή, η Βολιβία και το Περού βιώνει συνήθως χιονοθύελλες κατά τη διάρκεια δύο εποχών: τον Φεβρουάριο, και από τον Ιούνιο έως τον Ιούλιο, κατά τη διάρκεια του χειμώνα του νότιου ημισφαιρίου, δήλωσε ο Raúl Cordero, κλιματολόγος στο Πανεπιστήμιο του Σαντιάγο.

Ωστόσο, η χιονόπτωση στα 3.000 μέτρα, όπου βρίσκεται η κατασκήνωση βάσης του ALMA, «είναι πολύ λιγότερο συχνή», σημείωσε ο Cordero.

Η χιονόπτωση προκλήθηκε από ασυνήθιστη ατμοσφαιρική αστάθεια που επηρεάζει τη βόρεια Χιλή. Η Μετεωρολογική Διεύθυνση της Χιλής εξέδωσε προειδοποίηση για χιόνι και άνεμο λόγω της διέλευσης ενός «ψυχρού πυρήνα» από την περιοχή, δήλωσε ο μετεωρολόγος Elio Brufort.

Το φαινόμενο συνοδεύτηκε από έντονες βροχοπτώσεις που σημειώθηκαν βορειότερα, προκαλώντας διόγκωση ρέματος και ζημιές σε αρκετές ιδιοκτησίες. Τα σχολεία διατάχθηκαν να κλείσουν και αναφέρθηκαν διακοπές ρεύματος και κατολισθήσεις. Μέχρι στιγμής, δεν έχουν αναφερθεί θύματα. Ένα καιρικό φαινόμενο αυτού του μεγέθους δεν έχει παρατηρηθεί εδώ και σχεδόν μια δεκαετία.

Οι ακραίες συνθήκες παραλύουν το ALMA

Το παρατηρητήριο ενεργοποίησε το πρωτόκολλο ασφαλείας "survival mode": Εκτός από τη χιονόπτωση, οι θερμοκρασίες είχαν πέσει στους μείον 12 βαθμούς Κελσίου - με ψύχρα ανέμου μείον 28 C - καθιστώντας την εργασία στο στρατόπεδο μεγάλου υψομέτρου εξαιρετικά δύσκολη.

Ως μέρος αυτού του πρωτοκόλλου, όλες οι μεγάλες κεραίες του ALMA έχουν επαναπροσανατολιστεί προς τα κάτω, συμβάλλοντας στην ελαχιστοποίηση πιθανών ζημιών από συσσώρευση χιονιού ή ισχυρές ριπές.

Το ALMA, το οποίο αποτελείται από 66 κεραίες υψηλής ακρίβειας που απλώνονται σε όλο το οροπέδιο Chajnantor, είναι μια διεθνής συνεργασία που αποτελεί το πιο ισχυρό ραδιοτηλεσκόπιο στον πλανήτη - και ένα σχεδιασμένο για να χειρίζεται ακραία καιρικά φαινόμενα όπως αυτό.

Το γεγονός ότι το χιόνι σταμάτησε τις εργασίες εγείρει ερωτήματα σχετικά με τις λειτουργίες της συστοιχίας καθώς το κλίμα θερμαίνεται.

Η έρημος Ατακάμα λαμβάνει συνήθως μόνο 1 έως 15 χιλιοστά βροχόπτωσης ετησίως και πολλές περιοχές μπορούν να περάσουν χρόνια χωρίς να καταγράψουν μετρήσιμη βροχή ή χιόνι.

Ενώ είναι ακόμα πολύ νωρίς για να συνδέσουμε τις χιονοπτώσεις χαμηλότερου υψομέτρου στην έρημο άμεσα με την κλιματική αλλαγή, «τα κλιματικά μοντέλα προβλέπουν πιθανή αύξηση των βροχοπτώσεων ακόμη και σε αυτή την υπερ-άνυδρη περιοχή», δήλωσε ο Cordero.

Ακολουθήστε το E-Radio.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι τα πιο hot νέα της επικαιρότητας.