Έρχεται ο «ΑΜΚΑ των σπιτιών»: Τι αλλάζει σε αγοραπωλησίες, μεταβιβάσεις και επιδοτήσεις από το 2026

Ο «Μοναδικός Αριθμός Ταυτότητας Ακινήτου» (Μ.Α.Τ.Α.), το αντίστοιχο του Προσωπικού Αριθμού ή του ΑΜΚΑ που έχουν οι πολίτες, κάνει πρεμιέρα από το 2026 και υπόσχεται να βάλει τέλος στο σημερινό χαοτικό τοπίο των διάσπαρτων στοιχείων για κάθε ακίνητο.

Κάθε σπίτι, οικόπεδο, κατάστημα ή επαγγελματικός χώρος θα αποκτήσει έναν και μοναδικό αριθμό ταυτοποίησης, ο οποίος θα το συνοδεύει σε όλες τις συναλλαγές: φορολογικές, τεχνικές, πολεοδομικές, νομικές και διοικητικές.

Στόχος είναι η πλήρης χαρτογράφηση όλων των διαφορετικών αριθμών που συνδέονται σήμερα με ένα ακίνητο: από τον ΚΑΕΚ του Κτηματολογίου και τον ΑΤΑΚ του Ε9, έως τον αριθμό παροχής ρεύματος, τον αριθμό υδρομέτρου, αλλά και τα στοιχεία που τηρούν δήμοι, ΔΕΗ, ΕΥΔΑΠ, ασφαλιστικές εταιρείες και άλλοι φορείς. Με απλά λόγια, το κράτος επιχειρεί για πρώτη φορά να «μαζέψει» σε μία βάση όλα τα δεδομένα που βρίσκονται σήμερα διάσπαρτα σε επτά διαφορετικά συστήματα.

Ο Μ.Α.Τ.Α. θα συνοδεύει κάθε ακίνητο σε κάθε διαδικασία, απλοποιώντας δραστικά την ταυτοποίηση και επιτρέποντας την ενοποίηση των στοιχείων που σήμερα απαιτούν πολλαπλές δηλώσεις, διασταυρώσεις και έγγραφα. Στην καρδιά του σχεδίου βρίσκεται η δημιουργία του Ενιαίου Μητρώου Ακινήτων, μιας νέας κεντρικής ψηφιακής πλατφόρμας με την ονομασία E-Registries, η οποία αναμένεται να τεθεί σε πλήρη λειτουργία το 2026. Το έργο, προϋπολογισμού 8,29 εκατ. ευρώ, χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης.

Το E-Registries θα συγκεντρώνει για πρώτη φορά όλα τα κρίσιμα δεδομένα κάθε ακινήτου: στοιχεία από το Κτηματολόγιο, την ΑΑΔΕ, τον ΔΕΔΔΗΕ, την ΕΥΔΑΠ, τις Πολεοδομίες, ακόμη και δικαστικές πληροφορίες για εκκρεμείς υποθέσεις. Παράλληλα, θα περιλαμβάνονται και δεδομένα για αγροτικές ενισχύσεις, ώστε να είναι ξεκάθαρη η χρήση και η εκμετάλλευση κάθε γεωτεμαχίου. Στόχος είναι η δημιουργία ενός ενιαίου ψηφιακού φακέλου που θα ακολουθεί την ιδιοκτησία, εξαλείφοντας τη σημερινή πολυπλοκότητα και τα λάθη που εμφανίζονται κυρίως στις μεταβιβάσεις.

Με την ολοκλήρωση του έργου, κάθε ακίνητο θα ταυτίζεται με τα τετραγωνικά και τα στοιχεία που έχουν δηλωθεί στο Κτηματολόγιο, ενώ οποιαδήποτε αλλαγή – πολεοδομική, ιδιοκτησιακή ή τεχνική – θα ενημερώνει αυτόματα όλες τις συναφείς βάσεις δεδομένων μέσω διαλειτουργικότητας. Αυτό σημαίνει ότι οι ιδιοκτήτες απαλλάσσονται από χρονοβόρες διαδικασίες και περιττά έξοδα. Σήμερα, χαρακτηριστικό παράδειγμα του χάους είναι οι αγοραπωλησίες στις οποίες εντοπίζονται διαφορές ανάμεσα στα δηλωμένα τετραγωνικά του Κτηματολογίου και του Ε9, προκαλώντας επώδυνες διορθώσεις και καθυστερήσεις.

Το Ενιαίο Μητρώο Ακινήτων δεν θα απαιτήσει επανυποβολή στοιχείων από τους πολίτες. Αντίθετα, όλες οι κρατικές βάσεις δεδομένων – Κτηματολόγιο, ΑΑΔΕ, ΔΕΔΔΗΕ, ΕΥΔΑΠ, Πολεοδομία – θα ενημερώνονται αυτόματα μεταξύ τους. Για παράδειγμα, με την ανάρτηση ενός συμβολαίου στο myPROPERTY, το νέο σύστημα θα ειδοποιεί αυτόματα τον δήμο, τις εταιρείες ρεύματος και την ΕΥΔΑΠ, χωρίς καμία ενέργεια από τον παλαιό ή τον νέο ιδιοκτήτη.

Τα στοιχεία για κάθε ακίνητο θα αντληθούν από:

• Το Κτηματολόγιο, που εκτιμάται ότι θα έχει ολοκληρωθεί έως τα τέλη του 2025.

• Το Ε9, με τα φορολογικά στοιχεία ιδιοκτησίας.

• Οι πολεοδομικές άδειες που τηρεί το ΤΕΕ.

• Δικαστικές βάσεις δεδομένων, για υποθέσεις ιδιοκτησιακών διαφορών.

• Τα συστήματα αγροτικών ενισχύσεων, για καλλιεργούμενες ή επιλέξιμες εκτάσεις.

Με την καθιέρωση του Μ.Α.Τ.Α., κάθε αλλαγή ιδιοκτησίας θα καταγράφεται αυτόματα. Το E-Registries θα ενημερώνει ταυτόχρονα όλους τους αρμόδιους φορείς, καταργώντας αιτήσεις, δικαιολογητικά και φυσικές παρουσίες. Το υπουργείο Οικονομικών επιδιώκει τη δημιουργία ενός ενιαίου πληροφοριακού συστήματος που θα συγκεντρώνει όλα τα στοιχεία της ακίνητης περιουσίας: ιδιοκτησία, εκμετάλλευση, τεχνικές υποδομές, ενεργειακές και τηλεπικοινωνιακές συνδέσεις, ενοικιάσεις και φορολογικές υποχρεώσεις.