Έκλειψη τρόμου: Κοίταξαν τον ήλιο χωρίς γυαλιά και τώρα φοβούνται ότι θα χάσουν την όρασή τους

Η ηλιακή έκλειψη προκάλεσε ανησυχία στους ειδικούς, καθώς οι αναζητήσεις στο Google για πόνο στα μάτια εκτινάχθηκαν σε Ισπανία και Βρετανία, ένδειξη ότι χιλιάδες κοίταξαν τον ήλιο χωρίς προστασία.

Ανησυχία προκάλεσε στους ειδικούς η απότομη αύξηση των αναζητήσεων στο Google για πόνο στα μάτια μετά την ηλιακή έκλειψη, καθώς χιλιάδες άνθρωποι φαίνεται ότι κοίταξαν τον ήλιο χωρίς την απαραίτητη προστασία.

Σύμφωνα με τη Mirror, παρά τις προειδοποιήσεις να μην παρατηρεί κανείς απευθείας τον ήλιο χωρίς ειδικά γυαλιά, οι αναζητήσεις για τη φράση «πονούν τα μάτια μου» αυξήθηκαν κατακόρυφα μετά το φαινόμενο, με τους γιατρούς να προειδοποιούν ότι ακόμη και λίγα δευτερόλεπτα έκθεσης μπορεί να προκαλέσουν βλάβη στον αμφιβληστροειδή. Στη Βρετανία, οι σχετικές αναζητήσεις αυξήθηκαν κατά 1.500% το βράδυ της Πέμπτης σε σχέση με την προηγούμενη ημέρα, ενώ στην Ισπανία, όπου η έκλειψη ήταν ολική και ο ουρανός σκοτείνιασε για λίγα λεπτά, η αντίστοιχη φράση στα ισπανικά, «me duelen los ojos», σημείωσε άνοδο κατά 5.000%.

Πανικός στα social media μετά την ηλιακή έκλειψη

Μετά την έκλειψη, αρκετοί χρήστες των social media ανέφεραν πόνο στα μάτια, πονοκέφαλο και θολή όραση, παραδεχόμενοι ότι κοίταξαν απευθείας τον ήλιο. «Το κοίταξα κυριολεκτικά για ένα δευτερόλεπτο και τώρα πονάνε τα μάτια μου», έγραψε ένας χρήστης.

Άλλος ανέφερε ότι είχε πονοκέφαλο μετά την παρατήρηση της έκλειψης, ενώ ένας ακόμη έγραψε: «Κοίταξα κατευθείαν την ηλιακή έκλειψη και νιώθω πραγματικά ότι έχω πάθει ζημιά στα μάτια. Το κεφάλι μου πονάει πολύ και η όρασή μου είναι θολή». Σε ανάλογη ανάρτηση στο TikTok, χρήστης δήλωσε: «Την κοίταξα. Τα μάτια μου με πεθαίνουν. Είναι ένα συναίσθημα που δεν έχω ξαναζήσει και νομίζω ότι θα τυφλωθώ».

Τι είναι η ηλιακή αμφιβληστροειδοπάθεια

Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η απευθείας παρατήρηση του ήλιου μπορεί να προκαλέσει τη λεγόμενη ηλιακή αμφιβληστροειδοπάθεια. Ο Άλεξ Ιονίδης (Alex Ionides), οφθαλμίατρος στο Moorfields Eye Hospital του Λονδίνου, εξήγησε ότι αποτελεί σοβαρή παρανόηση η άποψη πως κατά τη διάρκεια μιας μερικής έκλειψης είναι ασφαλές να κοιτάζει κανείς τον ήλιο.

Όπως σημείωσε, ακόμη και στη διάρκεια μιας έκλειψης ο ήλιος παραμένει αρκετά φωτεινός ώστε να προκαλέσει βλάβη στους ευαίσθητους ιστούς του ματιού. Ο αμφιβληστροειδής είναι το φωτοευαίσθητο στρώμα στο πίσω μέρος του ματιού που επιτρέπει την όραση, και η έντονη ηλιακή ακτινοβολία μαζί με την υπεριώδη ακτινοβολία μπορούν να βλάψουν τα κύτταρά του. Το ιδιαίτερα επικίνδυνο στοιχείο είναι ότι η βλάβη μπορεί να προκληθεί ακόμη και έπειτα από σύντομη έκθεση, χωρίς να συνοδεύεται απαραίτητα από άμεσο πόνο, με αποτέλεσμα κάποιος να αντιληφθεί το πρόβλημα αρκετές ώρες αργότερα.

Ποια συμπτώματα πρέπει να ανησυχήσουν

Οι γιατροί συνιστούν άμεση αναζήτηση ιατρικής βοήθειας εάν, μετά από απευθείας παρατήρηση του ήλιου, εμφανιστούν συμπτώματα όπως πόνος στα μάτια, ερυθρότητα, αίσθηση άμμου ή έντονος ερεθισμός, θολή ή παραμορφωμένη όραση, νέα σκοτεινά σημεία στο οπτικό πεδίο ή αιφνίδιες μεταβολές στην όραση.

Η ηλιακή αμφιβληστροειδοπάθεια μπορεί επίσης να προκαλέσει μειωμένη αντίληψη των χρωμάτων, δυσκολία στην ανάγνωση ή ένα σκοτεινό σημείο στο κέντρο της όρασης. Σε ορισμένες περιπτώσεις τα συμπτώματα υποχωρούν σταδιακά, ωστόσο υπάρχει και κίνδυνος μόνιμης απώλειας της όρασης.

Η προηγούμενη μεγάλη έκλειψη στη Βρετανία, το 1999

Η ανησυχία των ειδικών ενισχύεται και από την εμπειρία της προηγούμενης μεγάλης έκλειψης στη Βρετανία, το 1999. Τότε, το Moorfields Eye Hospital είχε δεχθεί περίπου 1.600 τηλεφωνήματα στην ειδική γραμμή βοήθειας που είχε δημιουργηθεί για το φαινόμενο.

Περισσότεροι από 100 άνθρωποι είχαν καλέσει μέσα στην πρώτη ώρα, αναφέροντας προβλήματα στα μάτια, ενώ οι τηλεφωνικές γραμμές παρέμειναν ιδιαίτερα επιβαρυμένες για τις επόμενες 24 ώρες. Παράλληλα, 220 άνθρωποι είχαν εξεταστεί στα επείγοντα του νοσοκομείου με ύποπτα συμπτώματα που συνδέονταν με την έκλειψη.

Πόνος στα μάτια ακόμη και με ειδικά γυαλιά

Δεν σημαίνει πάντως κάθε ενόχληση μετά την έκλειψη ότι έχει προκληθεί βλάβη στον αμφιβληστροειδή. Ορισμένοι άνθρωποι ανέφεραν κόπωση στα μάτια ή πονοκέφαλο παρότι χρησιμοποίησαν ειδικά πιστοποιημένα γυαλιά για την παρατήρηση του φαινομένου.

Σύμφωνα με τους ειδικούς, μια ήπια καταπόνηση των ματιών σε αυτές τις περιπτώσεις μπορεί να είναι φυσιολογική και θυμίζει την ενόχληση που προκαλείται έπειτα από πολλές ώρες μπροστά σε μια οθόνη. Εφόσον τα ειδικά γυαλιά χρησιμοποιήθηκαν σωστά και δεν υπάρχει κάποια ξαφνική μεταβολή στην όραση, η ενόχληση συνήθως υποχωρεί μέσα σε λίγες ώρες. Αντίθετα, θολή ή παραμορφωμένη όραση, σκοτεινά σημεία ή αιφνίδια επιδείνωση της όρασης αποτελούν συμπτώματα που δεν θα πρέπει να αγνοούνται.