Η Ζόσια ήταν 17 ετών όταν πέθανε ‑ 400 χρόνια μετά μαθαίνουμε γιατί την έθαψαν σαν «βαμπίρ»

Ποια ήταν η μυστηριώδης «Ζόσια» της Πολωνίας και γιατί οι άνθρωποι του 17ου αιώνα φοβήθηκαν τόσο πολύ ακόμη και το ενδεχόμενο να… σηκωθεί από τον τάφο της;

Πριν από περίπου 400 χρόνια, ένα νεαρό κορίτσι πέθανε στην Πολωνία. Ο τρόπος όμως με τον οποίο θάφτηκε δείχνει ότι οι άνθρωποι γύρω της δεν φοβούνταν μόνο τον θάνατό της. Φοβούνταν μήπως επιστρέψει.

Η μυστηριώδης γυναίκα, που οι ερευνητές ονόμασαν «Ζόσια», ανακαλύφθηκε το 2022 σε νεκροταφείο του 17ου αιώνα στο χωριό Pień της Πολωνίας. Στο μεγάλο δάχτυλο του αριστερού ποδιού της υπήρχε ένα τριγωνικό λουκέτο, ενώ πάνω από τον λαιμό της είχε τοποθετηθεί ένα σιδερένιο δρεπάνι με τη λεπίδα στραμμένη προς το σώμα της.

Η εικόνα παραπέμπει εύκολα σε ιστορία τρόμου. Για τους αρχαιολόγους, όμως, πρόκειται για αυτό που χαρακτηρίζεται ως «αντιδαιμονική» ή «αντιβαμπιρική» ταφή: πρακτικές που χρησιμοποιούνταν ώστε ένας νεκρός, τον οποίο η κοινότητα θεωρούσε επικίνδυνο, να μην μπορέσει συμβολικά να επιστρέψει στον κόσμο των ζωντανών.

Η νέα διεπιστημονική έρευνα αποκάλυψε ότι η Ζόσια πέθανε πιθανότατα στα μέσα του 17ου αιώνα και ήταν μόλις 17 έως 19 ετών. Το ύψος της υπολογίζεται μεταξύ 1,62 και 1,68 μέτρων. Μέχρι σήμερα δεν έχει προσδιοριστεί με βεβαιότητα η αιτία του θανάτου της.

Ludvig Hedenborg / Pexels

Αυτό που φαίνεται πλέον πιθανό είναι ότι ο τάφος της ανοίχτηκε ξανά λίγο μετά την ταφή. Το λουκέτο είχε τοποθετηθεί από την αρχή, ενώ το δρεπάνι φαίνεται πως προστέθηκε αργότερα, πριν ακόμη αποσυντεθεί πλήρως το σώμα. Οι ερευνητές θεωρούν πιθανό ότι κάποια συμφορά, όπως ασθένεια ή λιμός, οδήγησε τους κατοίκους να συνδέσουν τη νεκρή με όσα συνέβαιναν στην κοινότητά τους.

Και ίσως δεν ήταν τα μόνα «μέτρα ασφαλείας». Πράσινοι αποχρωματισμοί στα οστά του στόματος και του κρανίου δείχνουν ότι μπορεί να είχε τοποθετηθεί και κάποιο αντικείμενο με υψηλή περιεκτικότητα σε χαλκό μέσα στο στόμα της, αν και οι επιστήμονες δεν έχουν ακόμη καταφέρει να προσδιορίσουν τι ακριβώς ήταν.

Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα στοιχεία είναι ότι η Ζόσια φαίνεται να είχε υψηλή κοινωνική θέση. Στον τάφο της βρέθηκαν υπολείμματα πολυτελούς υφάσματος με μετάξι, ασήμι και χρυσό, κάτι που δείχνει ότι ενδεχομένως ανήκε σε εύπορη οικογένεια.

Οι επιστήμονες εντόπισαν επίσης ένα αιμαγγείωμα στο στέρνο της, το οποίο πιθανόν προκαλούσε πόνο και ένα εμφανές εξόγκωμα στο στήθος.