Το παγωτό μειώνει τον κίνδυνο διαβήτη; Τι έδειξε μεγάλη μελέτη του Harvard

Το παγωτό δύσκολα θα ήταν το πρώτο τρόφιμο που θα ερχόταν στο μυαλό ως πιθανός «σύμμαχος» απέναντι στον διαβήτη. Κι όμως, μια μεγάλη μελέτη που δημοσιεύτηκε το 2005 από ερευνητές του Harvard University κατέγραψε ένα αποτέλεσμα που ξάφνιασε ακόμη και τους ίδιους τους ερευνητές: οι άνδρες που κατανάλωναν παγωτό τακτικά εμφάνιζαν χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2.

Το παγωτό δύσκολα θα ήταν το πρώτο τρόφιμο που θα ερχόταν στο μυαλό ως πιθανός «σύμμαχος» απέναντι στον διαβήτη. Κι όμως, μια μεγάλη μελέτη που δημοσιεύτηκε το 2005 από ερευνητές του Harvard University κατέγραψε ένα αποτέλεσμα που ξάφνιασε ακόμη και τους ίδιους τους ερευνητές: οι άνδρες που κατανάλωναν παγωτό τακτικά εμφάνιζαν χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2.

Η έρευνα, που δημοσιεύτηκε στο Archives of Internal Medicine, βασίστηκε σε δεδομένα περισσότερων από 41.000 Αμερικανών ανδρών και εξέτασε τη σχέση ανάμεσα στην κατανάλωση γαλακτοκομικών προϊόντων και τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2. Το εύρημα για το παγωτό ξεχώρισε, ακριβώς επειδή δεν ταίριαζε με την εικόνα που συνήθως συνοδεύει ένα τρόφιμο πλούσιο σε ζάχαρη και λιπαρά.

Το παράδοξο του παγωτού

Η συγκεκριμένη μελέτη ήταν παρατηρητική. Αυτό σημαίνει ότι κατέγραψε συσχετίσεις ανάμεσα στις διατροφικές συνήθειες και την υγεία των συμμετεχόντων, χωρίς να μπορεί να αποδείξει ότι το παγωτό ήταν αυτό που προκάλεσε τη μείωση του κινδύνου.

Και εδώ βρίσκεται το σημαντικότερο σημείο της ιστορίας. Το εύρημα δεν σημαίνει ότι το παγωτό προστατεύει από τον διαβήτη ούτε ότι η κατανάλωσή του μπορεί να θεωρηθεί θεραπευτική ή προληπτική επιλογή.

Μάλιστα, όταν εξετάστηκε η συνολική επιστημονική βιβλιογραφία, η εικόνα έγινε αρκετά πιο σύνθετη. Ορισμένες μετα-αναλύσεις έχουν εντοπίσει μια μικρή αντίστροφη σχέση ανάμεσα στην κατανάλωση παγωτού και τον κίνδυνο διαβήτη, κυρίως σε χαμηλά επίπεδα κατανάλωσης. Άλλες έρευνες, ωστόσο, δεν εντοπίζουν ουσιαστική προστατευτική δράση, ενώ ορισμένες έχουν συνδέσει την αυξημένη κατανάλωση παγωτού με υψηλότερο κίνδυνο.

Το γιαούρτι φαίνεται να έχει πιο σταθερή εικόνα

Εκεί όπου η επιστημονική εικόνα εμφανίζεται πιο συνεπής είναι στα γαλακτοκομικά προϊόντα που έχουν υποστεί ζύμωση, και ιδιαίτερα στο γιαούρτι. Αρκετές μελέτες έχουν συνδέσει την κατανάλωση γιαουρτιού με χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2. Αντίστοιχα, ορισμένες έρευνες έχουν καταγράψει προστατευτικές συσχετίσεις και για γαλακτοκομικά με υψηλότερα λιπαρά, όπως το γάλα και το τυρί.

Το παγωτό, όμως, βρίσκεται σε μια πολύ διαφορετική κατηγορία. Η περιεκτικότητά του σε ζάχαρη, ο τρόπος επεξεργασίας του και το γεγονός ότι πολλά εμπορικά προϊόντα θεωρούνται υπερεπεξεργασμένα κάνουν δύσκολο να αποδοθεί σε αυτό μια συγκεκριμένη «ευεργετική» ιδιότητα.

Γιατί λοιπόν βρέθηκε αυτή η σχέση;

Οι ερευνητές δεν μπορούν να δώσουν μια απλή απάντηση. Η διατροφή είναι ένα σύνθετο παζλ και ένα μόνο τρόφιμο σπάνια εξηγεί από μόνο του μια αλλαγή στον κίνδυνο μιας χρόνιας νόσου.

Παράγοντες όπως το συνολικό διατροφικό μοτίβο, οι υπόλοιπες διατροφικές συνήθειες, η φυσική δραστηριότητα, το σωματικό βάρος και άλλες συμπεριφορές μπορούν να επηρεάζουν τα αποτελέσματα μιας παρατηρητικής μελέτης. Υπάρχει επίσης το ενδεχόμενο αντίστροφης αιτιότητας: άνθρωποι που ήδη αντιμετωπίζουν αυξημένο μεταβολικό κίνδυνο μπορεί να περιορίζουν συγκεκριμένα τρόφιμα, γεγονός που μπορεί να επηρεάζει τις στατιστικές συσχετίσεις.

Γι' αυτό και το συγκεκριμένο εύρημα του Harvard αντιμετωπίζεται περισσότερο ως ένα ενδιαφέρον επιστημονικό παράδοξο παρά ως διατροφική οδηγία.

Η έρευνα γύρω από τα γαλακτοκομικά, τα ζυμωμένα τρόφιμα, τον γλυκαιμικό δείκτη και την επεξεργασία των τροφίμων συνεχίζεται. Και όσο περισσότερα δεδομένα συγκεντρώνονται, τόσο πιο ξεκάθαρο γίνεται ότι η ερώτηση δεν είναι απλώς «είναι το παγωτό καλό ή κακό;», αλλά τι περιέχει, πόσο καταναλώνεται και μέσα σε ποιο συνολικό διατροφικό πλαίσιο.

Έτσι, το παγωτό παραμένει αυτό που ήταν εξαρχής: μια γλυκιά απόλαυση που μπορεί να χωρέσει σε μια ισορροπημένη διατροφή, αλλά όχι ένα τρόφιμο που έχει αποδειχθεί ότι προστατεύει από τον διαβήτη.

Ακολουθήστε το E-Radio.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι τα πιο hot νέα της επικαιρότητας.