Οικογένεια και παραβατικότητα: Τι ρόλο παίζουν τελικά οι γονείς;

Πολύ συχνά "κατηγορούμε" τους γονείς και την οικογένεια για τη συμπεριφορά των παιδιών. Κατά πόσο είναι αλήθεια κάτι τέτοιο;

"Γιατί να έχουν την ανάγκη να εκφράζονται μέσω της βίας τα παιδιά και οι έφηβοι; Μιλήσαμε ήδη για το ότι τα παιδιά και οι νέοι θα αντιληφθούν αυτό που συμβαίνει στο σπίτι αρχικά ως δικό τους πρόβλημα, ενοχικά, ότι αυτά κάνουν κάτι λάθος. Δεν μπορούν να στραφούν ενάντια στους γονείς από τους οποίους εξαρτώνται.

Η ένταση που μπορεί να υπάρχει μέσα σε μία οικογένεια, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο παρόλο που μπορεί να βλέπουν ότι οι γονείς δεν φέρονται σωστά είτε ο ένας προς στον άλλον είτε προς τα παιδιά, τελικά θα στραφεί προς τον εαυτό. Όλο αυτό γίνεται γιατί εγώ «δεν αξίζω», «δεν είμαι ποτέ αρκετός».

Ο θυμός στρέφεται προς τον εαυτό, με αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές, όπως αυτό-τραυματισμό, χρήση ναρκωτικών, παραβατικές συμπεριφορές που διακυβεύουν το μέλλον του νέου κλπ.

Το παιδί δε γεννιέται προβληματικό, ούτε συμπεριφέρεται έτσι για να «τραβήξει την προσοχή» αλλά όλες αυτές οι συμπεριφορές είναι μία έκκληση βοήθειας ακόμα και αν και δεν το καταλαβαίνει ούτε το ίδιο. Στην συνέχεια, εφόσον έχει η εγκατασταθεί η συμπεριφορά ή ο εθισμός είναι πολύ πιο δύσκολο αυτό να αλλάξει από το να δράσει εγκαίρως και άμεσα, η οικογένεια, η το σχολείο ή η πολιτεία, θεραπευτικά αντί για τιμωρητικά, εστιάζοντας στην πρόληψη.

Συνοπτικά, σύμφωνα με τις έρευνες, υπάρχουν χαρακτηριστικά των παιδιών-θυτών και του οικογενειακού τους περιβάλλοντος. Όπως προαναφέρθηκε αυτά σχετίζονται με την σχέση των γονέων, τον συναισθηματικό δεσμό με τους γονείς, τους γονικούς τύπους συμπεριφοράς, έλλειψη ενσυναίσθησης, το σχολικό περιβάλλον, το ψυχολογικό κλίμα του σχολείου, τις στάσεις των ίδιων των παιδιών, των γονέων και των εκπαιδευτικών απέναντι στη βία, τον τρόπο προβολής της βίας από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, γενικότερα κοινωνικά προβλήματα που ενισχύουν τις αντικοινωνικές συμπεριφορές, τον χρόνο ενασχόλησης με το παιδί ή παραμέλησης του παιδιού, αλλά και μαθησιακές/νοητικές δυσκολίες ειδικά όταν αυτές δεν έχουν διαγνωστεί.

Μαντώ Κωνσταντουλάκη
EMDR Europe Πιστοποιημένη Θεραπευτής για Ενήλικες, Εφήβους και Παιδιά
Ομαδική Αναλυτής, Θεραπευτής Ζεύγους & Οικογένειας
Εκπαιδευμένη σε τεχνικές Εφαρμοσμένης Ανάλυσης Συμπεριφοράς
Αδειούχος Ψυχολόγος, Αθήνα, Ελλάδα
Πιστοποιημένη Σχολική Ψυχολόγος στην Πολιτεία της Νέας Υόρκης, Η.Π.Α.
T:6973336815
https://konstantoulaki.gr/