Η αγάπη δεν είναι έλεγχος: Μάθε να αναγνωρίζεις τον ναρκισσισμό

Η λέξη «ναρκισσισμός» χρησιμοποιείται τόσο συχνά στην καθημερινή γλώσσα, που έχει χάσει σχεδόν τη βαρύτητά της. Περιγράφει εκείνον που αγαπά υπερβολικά τον εαυτό του, που θέλει διαρκώς προσοχή, που θεωρεί ότι έχει πάντα δίκιο. Όμως αυτά, από μόνα τους, δεν κάνουν κάποιον ναρκισσιστή, κάνουν απλώς έναν δύσκολο άνθρωπο.

Ο πραγματικός ναρκισσιστής δεν αγαπά απλά τον εαυτό του, τον λατρεύει με τρόπο απόλυτο και εξουσιαστικό.

Ζει μέσα από την ανάγκη για έλεγχο και θαυμασμό, δεν αντέχει την κριτική, και μετατρέπει κάθε διαφωνία σε επίθεση. Αν κάτι πάει στραβά, φταίνε πάντα οι άλλοι.
Χρησιμοποιεί τη λογική εναντίον σου, διαστρεβλώνει γεγονότα, σε κάνει να αμφιβάλλεις για τη μνήμη και την κρίση σου, αυτό που οι ψυχολόγοι ονομάζουν gaslighting: μια τεχνική χειραγώγησης που σε κάνει να νιώθεις τρελός, ενώ απλώς αντιστέκεσαι.

Όταν αυτή η συμπεριφορά εκτείνεται σε όλες του τις σχέσεις, ερωτικές, οικογενειακές, επαγγελματικές, τότε μιλάμε για Διαταραχή Ναρκισσιστικής Προσωπικότητας.

Δεν σημαίνει ότι κάθε εγωιστής είναι νάρκισσος, αλλά κάθε ναρκισσιστής είναι βαθιά παγιδευμένος στον εαυτό του.

Πώς να προστατευτείς όταν αγαπάς έναν ναρκισσιστή

1. Μην μπεις στο παιχνίδι του.

Δεν μπορείς να «κερδίσεις» μια σύγκρουση με έναν ναρκισσιστή, γιατί για εκείνον η νίκη είναι η ίδια η σύγκρουση. Απόσυρε τη συναισθηματική σου συμμετοχή. Μην προσπαθείς να αποδείξεις κάτι σε άνθρωπο που δεν αναζητά αλήθεια αλλά εξουσία.

2. Θέσε καθαρά όρια.

Η ειρωνεία, οι προσβολές, οι απειλές δεν είναι «παρεξήγηση»· είναι εργαλεία ελέγχου. Αναγνώρισε τα, αμφισβήτησε μέσα σου την εγκυρότητά τους και ξεκαθάρισε ποια συμπεριφορά δεν θα ανεχτείς. Αν αισθάνεσαι ψυχική πίεση ή κατάθλιψη, η ψυχοθεραπεία μπορεί να σε βοηθήσει να επαναφέρεις το μέτρο.

3. Μην ντρέπεσαι για τη γοητεία που σε τράβηξε.

Οι ναρκισσιστές ξέρουν να μαγεύουν, είναι χαρισματικοί, προσεκτικοί, τρυφεροί στην αρχή. Αυτή η φάση υπερπροσοχής είναι το δόλωμα. Το να το αναγνωρίσεις δεν σε κάνει αφελή, σε κάνει πιο συνειδητό.

4. Δες πώς χρησιμοποιεί τα δυνατά σου σημεία εναντίον σου.

Επιλέγουν συχνά ανθρώπους ευσυνείδητους, ευγενικούς και πρόθυμους να βοηθήσουν. Αυτά που σε κάνουν πολύτιμο γίνονται ταυτόχρονα και ευάλωτα. Μάθε να τα προστατεύεις.

5. Μην επωμίζεσαι την ενοχή.

Θα σε κατηγορήσει, θα σε κάνει να νιώσεις υπεύθυνος για την ψυχρότητά του ή τα ξεσπάσματά του. Μην παίρνεις πάνω σου τη δική του ανικανότητα να αγαπήσει. Η σιωπηλή απομάκρυνση είναι πολλές φορές η πιο δυνατή απάντηση.

Το να αγαπάς έναν ναρκισσιστή είναι ίσως από τα πιο δύσκολα μαθήματα συναισθηματικής επιβίωσης.

Χρειάζεται να θυμάσαι κάτι απλό, αλλά ουσιαστικό: η συμπόνια δεν σημαίνει υποταγή.
Μπορείς να νοιάζεσαι για το τραύμα του άλλου χωρίς να πληγώνεις τον εαυτό σου.
Κάτω από τη μάσκα του εγωισμού μπορεί να υπάρχει πόνος, αλλά αυτός ο πόνος δεν είναι δική σου ευθύνη να τον γιατρέψεις.