Τι συμβαίνει στο μυαλό μας όταν φοβόμαστε;

Πολλοί άνθρωποι έχουν νιώσει εκείνη τη στιγμή που τρομάζουν και όλα γύρω τους μοιάζουν να πηγαίνουν πιο αργά. Σαν να παγώνει ο χρόνος.

Και όμως, αυτό που συμβαίνει δεν είναι ψευδαίσθηση. Είναι ένας καθαρά βιολογικός μηχανισμός που απασχολεί εδώ και χρόνια επιστήμονες και ειδικούς του εγκεφάλου. Η εξήγηση μάλιστα είναι πιο απλή και πιο ανθρώπινη απ’ όσο νομίζεις.

Ο χρόνος έξω συνεχίζει κανονικά. Δεν αλλάζει τίποτα.
Αυτό που αλλάζει είναι ο τρόπος που τον αντιλαμβάνεται ο εγκέφαλός σου. Ο λεγόμενος «υποκειμενικός χρόνος» μπορεί να απλωθεί ή να μαζευτεί, ανάλογα με το πώς νιώθεις εκείνη τη στιγμή.

Όταν φοβάσαι, μπαίνεις αυτόματα σε κατάσταση επιβίωσης. Ο εγκέφαλος ενεργοποιεί το γνωστό «fight or flight». Η αμυγδαλή, που είναι υπεύθυνη για τον φόβο, παίρνει μπρος μέσα σε κλάσματα δευτερολέπτου. Το σώμα γεμίζει αδρεναλίνη και κορτιζόλη. Και ξαφνικά, οι αισθήσεις σου γίνονται πιο έντονες.

Τι σημαίνει αυτό στην πράξη; Ότι ο εγκέφαλος αρχίζει να καταγράφει πολύ περισσότερες πληροφορίες μέσα στο ίδιο χρονικό διάστημα. Σαν να ανεβάζει τα καρέ σε μια κάμερα. Κι έτσι, όλα μοιάζουν να κινούνται πιο αργά.

Σε ένα πείραμα του καθηγητή David Eagleman στο Baylor College of Medicine, εθελοντές έπεφταν από ύψος με δίχτυ ασφαλείας. Όταν τους ρώτησαν πόσο κράτησε η πτώση, όλοι την ένιωσαν πιο μεγάλη απ’ όσο ήταν στην πραγματικότητα.

Ο λόγος; Ο εγκέφαλος είχε «γράψει» περισσότερες λεπτομέρειες, σαν slow motion.

Δεν είναι λάθος του μυαλού σου. Είναι εξέλιξη. Σε στιγμές κινδύνου, ο οργανισμός σου προσπαθεί να σου δώσει πλεονέκτημα. Να δεις περισσότερα, να καταλάβεις πιο γρήγορα τι συμβαίνει και να αντιδράσεις άμεσα.

Ο εγκέφαλος δεν δουλεύει πιο γρήγορα εκείνη τη στιγμή. Απλώς αποθηκεύει πολύ περισσότερες πληροφορίες. Όταν μετά θυμάσαι το γεγονός, η μνήμη είναι τόσο γεμάτη που σου δίνει την αίσθηση ότι κράτησε περισσότερο. Στην ουσία, ο χρόνος δεν αλλάζει...Αλλά ο τρόπος που τον ζεις… αλλάζει τα πάντα.