ΤΕΤΑΡΤΗ 11 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ
Η ακτινογραφία μιας σοκαριστικής έρευνας

Σε τροχιά μετωπικής σύγκρουσης με το TikTok βρίσκεται πλέον η κυβέρνηση της Ισπανίας, η οποία επιδιώκει την προσωρινή αναστολή λειτουργίας της δημοφιλούς πλατφόρμας στη χώρα.
Αφορμή στάθηκε μια σοκαριστική δημοσιογραφική έρευνα που έφερε στο φως περισσότερες από 1.100 αναρτήσεις με υλικό σeξουαλικής κακοποίησης ανηλίκων.
Η ισπανική κυβέρνηση προσέφυγε την Τρίτη (10/11) στην ανεξάρτητη Αρχή Προστασίας Δεδομένων (AEPD), ζητώντας να εξεταστεί το ενδεχόμενο έκτακτου «μπλόκου» στις υπηρεσίες της εφαρμογής. Μία ημέρα νωρίτερα, είχε ήδη κινητοποιηθεί η Εισαγγελία της χώρας, λαμβάνοντας επίσημο αίτημα για τη διερεύνηση των καταγγελιών και την επιβολή άμεσων μέτρων.
Παράλληλα, η υπουργός Νεολαίας και Παιδικής Ηλικίας, Σίρα Ρέγο, κάλεσε σε συνάντηση τα στελέχη του TikTok στην Ισπανία. Η ίδια απαίτησε την άμεση απόσυρση του παράνομου περιεχομένου, την πλήρη συνεργασία με τη δικαιοσύνη και την κατάθεση ενός δεσμευτικού σχεδίου για την ασφάλεια των ανηλίκων, καλώντας ταυτόχρονα την εταιρεία να «κατεβάσει» οικειοθελώς τον διακόπτη στη χώρα μέχρι να λύσει το πρόβλημα.
«Αν εξαρτιόταν αποκλειστικά από εμάς, η λειτουργία του TikTok θα είχε ανασταλεί από χθες», τόνισε η Ρέγο, ξεκαθαρίζοντας πάντως πως η τελική απόφαση δεν ανήκει απευθείας στην κυβέρνηση. Όπως σημείωσε, οι εκπρόσωποι του κολοσσού των social media δήλωσαν πρόθυμοι να συνεχίσουν τις συζητήσεις, χωρίς ωστόσο να αναλάβουν καμία συγκεκριμένη δέσμευση.
Το πολιτικό σεισμό πυροδότησε η πολύμηνη αποκαλυπτική έρευνα του ισπανικού δημοσιογραφικού οργανισμού Maldita.es. Επί 35 ημέρες, οι ερευνητές χαρτογράφησαν τη διακίνηση υλικού παιδικής κακοποίησης μέσα στο TikTok, αποκαλύπτοντας εφιαλτικά ευρήματα:
Η έρευνα αποκάλυψε επίσης την πλήρη αποτυχία των αντανακλαστικών της πλατφόρμας. Η Maldita.es υπέβαλε επίσημες αναφορές για 50 επικίνδυνα βίντεο μέσω των εργαλείων του TikTok. Το αποτέλεσμα; Η εταιρεία διέγραψε μόλις τα 5 (ποσοστό 10%), μπλόκαρε άλλα 13 μόνο για την επικράτεια της Ισπανίας, ενώ τρεις ημέρες μετά τις καταγγελίες, το 40% των λογαριασμών που δημοσίευσαν το υλικό παρέμενε απολύτως ενεργό!
«Όσον αφορά τη σeξουαλική κακοποίηση παιδιών, το TikTok δεν μπορεί να συγκριθεί με καμία άλλη πλατφόρμα», δήλωσε στην El País η διευθύντρια της Maldita.es, Κλάρα Χιμένεθ Κρουθ. Από την πλευρά της, η υπουργός Σίρα Ρέγο αποκάλυψε πως κατά τη συνάντησή της με τους δημοσιογράφους διαπίστωσε σοκαρισμένη πόσο απλά μπορούσε κανείς να εντοπίσει τέτοιο περιεχόμενο μέσω της απλής αναζήτησης της εφαρμογής. «Οι μηχανισμοί αυτορρύθμισης απλά δεν λειτουργούν», σημείωσε, καταγγέλλοντας ότι ο ίδιος ο αλγόριθμος του TikTok διευκολύνει τη διάδοση του εγκληματικού υλικού.
Καθώς η ισπανική κυβέρνηση δεν διαθέτει την εκτελεστική αρμοδιότητα να «κατεβάσει» μονομερώς μια εφαρμογή μέσω του υπουργείου Παιδικής Ηλικίας, αποφάσισε να χρησιμοποιήσει το πιο ισχυρό νομικό όπλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Συγκεκριμένα, η κυβέρνηση προσέφυγε στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων (AEPD) ενεργοποιώντας το Άρθρο 66 του Γενικού Κανονισμού Προστασίας Δεδομένων (GDPR). Η διάταξη αυτή επιτρέπει στις εθνικές αρχές να επιβάλλουν επείγοντα προσωρινά μέτρα όταν συντρέχει άμεσος κίνδυνος για τα δικαιώματα και τις ελευθερίες των πολιτών.
Στην πράξη, εάν η AEPD κάνεις δεκτό το αίτημα, μπορεί να απαγορεύσει στο TikTok την επεξεργασία προσωπικών δεδομένων στη χώρα, προκαλώντας ουσιαστικά την αναστολή λειτουργίας της εφαρμογής στην Ισπανία για έως και τρεις μήνες.
Η τελική απόφαση παραμένει στα χέρια της ανεξάρτητης αρχής, η οποία εξετάζει αν πληρούνται οι αυστηρές νομικές προϋποθέσεις, ενώ την ίδια ώρα η Εισαγγελία Ηλεκτρονικού Εγκλήματος παραλαμβάνει τις δικογραφίες για να εξετάσει ακόμη και την οριστική διακοπή των υπηρεσιών.
Το ζήτημα έχει λάβει διαστάσεις πολιτικής θύελλας στην Ισπανία, φτάνοντας μέχρι το ανώτατο κυβερνητικό επίπεδο. Ο Ισπανός πρωθυπουργός, Πέδρο Σάντσεθ, τοποθετήθηκε δημόσια με μια ξεκάθαρη προειδοποίηση: «Αν χρειαστεί να αναστείλουμε τη λειτουργία ενός κοινωνικού δικτύου, θα το κάνουμε. Η προστασία και τα δικαιώματα των ανηλίκων είναι η απόλυτη προτεραιότητά μας».
Ταυτόχρονα, το θέμα συσπειρώνει ολόκληρο το πολιτικό φάσμα. Ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης και επικεφαλής του συντηρητικού Λαϊκού Κόμματος, Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχόο, συνάντησε τους ερευνητές της Maldita.es προκειμένου να ενημερωθεί για τα στοιχεία της υπόθεσης, που περιλαμβάνουν μέχρι και περιστατικά online σeξουαλικής παρενόχλησης παιδιών από ενηλίκους κατά τη διάρκεια live broadcastings.
«Πρόκειται για κάτι ανατριχιαστικό, δεν μπορούμε να εθελοτυφλούμε», δήλωσε ο Φεϊχόο. «Έχουμε χρέος να προστατεύσουμε τα παιδιά μας. Ό,τι συνιστά έγκλημα στον φυσικό δρόμο, οφείλει να αντιμετωπίζεται ως έγκλημα και στον ψηφιακό κόσμο».
Αξίζει να σημειωθεί ότι αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που η Maldita.es φέρνει στο φως τέτοια ευρήματα για τη συγκεκριμένη πλατφόρμα. Ήδη από το 2022, εσωτερικά έγγραφα του TikTok που διέρρευσαν στο πλαίσιο δικαστικής διαμάχης στις ΗΠΑ αποδείκνυαν ότι τα ανώτατα στελέχη της εταιρείας γνώριζαν πολύ καλά τα σοβαρά κενά ασφαλείας και την ανεξέλεγκτη δράση δικτύων παιδοφιλίας μέσα στο περιβάλλον της εφαρμογής.
Σε βάθος ρεπορτάζ, συνεντεύξεις και longreads. Ιστορίες με οπτική και τους ανθρώπους πίσω από τα γεγονότα, στο e-radio.gr.
Τα θέματα που ξεχώρισε σήμερα η ομάδα του E-Daily.
ΙΣΤΟΡΙΚΑ
BODY+MIND
STORIES
BODY+MIND
STORIES
ΣΙΝΕΜΑ
ΝΕΑ ΕΠΟΧΗ
ΣΙΝΕΜΑ